A relación da ORGCCMM co movemento ecoloxista galego foi descontinuo nestes últimos anos, se ben contamos co seu apoio na denuncia contra os lumes foestais, ou outras loitas puntuais, mantivéronse desencontros importantes como foi o falta de apoio ecoloxista ao borrador da Lei de Montes do goberno bipartito. Dende o IV Congreso abríronse canles de comunicación e debate chegando a colaboracións estables con ADEGA e mesmo coa integración da mesma na ALIANZA PARA UN MEDIO RURAL VIVO. Neste momento a ORGCCMM non pode más que felicitarse polo apoio recibido das entidades ambientais galegas para a manifestación do día 9. Únennos obxectivos comúns, a defensa do medio ambiente, dun monte multifuncional, dun medio rural vivo e dunha lei de montes que respecte o monte veciñal.
A FEDERACIÓN ECOLOXISTA GALEGA apoia a convocatoria de manifestación en Santiago de Compostela, realizada pola Organización Galega de Comunidades de Montes Veciñais en Man Común, para o día 9 de Xuño en Compostela en contra da Lei de Montes de Galicia A FEG comparte a inquietude, apoia as reivindicacións dos comuneiros e maniféstase en contra da Lei de Montes que pretende aprobar o goberno galego, por iso quere apoiar e participar na convocatoria da manifestación que, contra a Lei de Montes de Galicia, se celebrará o próximo sábado día 9 de xuño convocada pola Organización de Comunidades de Montes Veciñais en Compostela. A FEG atópase tamén seriamente preocupada pola deriva nas decisións en materia de política forestal que están a tomar os responsables da Administración Galega, sempre ao servizo das industrias máis poderosas que consumen a madeira de menor valor económico pero que se produce cun elevado e irreversible impacto ambiental. As fumigacións masivas que se que se pretenden autorizar ou a redución de presupostos na loita contra os incendios que se destinarán soamente a manter a industria do lume son, entre outros, aspectos que ensombrecen o futuro dos nosos montes. Pero a Lei de Montes de Galicia que a Consellería do Medio Rural ten elaborado e que se atopa en trámite parlamentario está destinada precisamente a consagrar o uso produtivista do monte, facilitando a actividade promovida polas grandes empresas, e esquecendo a necesidade de manter beneficios básicos do mesmo que garantan a capacidade para soster no futuro á nosa sociedade. Xa que a maioría dos ecosistemas terrestres de Galicia están encadrados dentro da denominación de monte, e polo tanto dentro do ámbito da norma, unha lei que pretenda regular a actividade forestal ten que garantir a supervivencia de ecosistemas que son fundamentais para o noso futuro como reservas de biodiversidade, como protectores e construtores de solo fértil, como fonte de recursos de interese para a humanidade, como reserva de recursos hídricos. Unha lei de montes que teña como obxectivo unha xestión sostible debe dar amparo á unha protección elemental, pero esta lei non contempla a protección de hábitats en perigo, abre a posibilidade da súa destrución para o aproveitamento madeireiro pola industria. A Lei de Montes de Galicia, tampouco limita de ningunha maneira malas prácticas que están a ser causa de degradación dos sistemas forestais provocando erosión, incremento do risco de incendio, perda de biodiversidade e destrución de recursos naturais como as que se utilizan nos monocultivos industriais co que, da aplicación desta lei, non se podería agardar máis que continuidade no empobrecemento e desaparición progresiva dos nosos sistemas forestais, entre os que se atopan os nosos ecosistemas. Chamamos xa que logo a todos a participar, o próximo sábado día 9 de xuño, ás 12 da mañá na estación de ferrocarril de Compostela na manifestación convocada pola Organización Galega de Comunidades de Montes Veciñais contra a lei de Montes de Galicia.
Pontevedra, 5 de xuño de 2012 Benito Andrade
Federación Ecoloxista Galega
Outras entidades ecoloxistas que amosaron o seu apoio: ADEGA, dentro da ALIANZA POR UN MEDIO RURAL VIVO, e Amigos da Terra
Amosando publicacións coa etiqueta Lei de Montes b>. Amosar todas as publicacións
Amosando publicacións coa etiqueta Lei de Montes b>. Amosar todas as publicacións
domingo, 1 de xullo de 2018
venres, 17 de xullo de 2015
Feita a Lei, feita a trampa.... Tempo ao tempo!!!
Yo Me Tiro Al Monte: Aprobada a Lei de Montes que permite construír en terreo queimado
O pleno do Congreso aprobou este mércores as emendas do Senado ao proxecto de «Lei de Montes», dando o referendo definitivo ao texto, e con críticas de toda a oposición. A norma, que entrará en vigor ao tres meses da súa publicación no BOE, inclúe unha emenda pola que se permitirá construír nun terreo forestal incendiado sen que pasen 30 anos cando concorran «razóns imperiosas de interese público de primeira orde». Esta emenda aprobouse cos votos a favor do PP, UPyD e UPN, a abstención do PSOE e o voto en contra do resto de grupos.
Concretamente, o texto contempla que «con carácter excepcional» as comunidades autónomas poderán cambiar de uso un espazo calcinado «cando concorran razóns imperiosas de interese público de primeira orde» que sexan aprobadas por lei, sempre que se adopten medidas compensatorias para recuperar unha superficie forestal equivalente á queimada.
No caso de que esas razóns imperiosas de primeira orde correspondan a un interese xeral da nación, será a lei estatal a que determine a necesidade do cambio de uso forestal. Xunto a este cambio, os populares introduciron a precisión de que o Ministerio de Agricultura, Alimentación e Medio Ambiente colaborará coas comunidades autónomas na elaboración dos modelos tipo de xestión forestal de cada comunidade, e facilitará o intercambio de experiencias sobre eles.
Ademais, a lei inclúe en forma de disposición adicional as normas de explotación do transvasamento Tajo-Segura para cumprir unha sentenza do Tribunal Constitucional. No marco da súa tramitación, a oposición criticou que o texto se entremete nas competencias autonómicas e desprotexe os montes ao permitir o cambio de uso antes de que se cumpran 30 anos tras o incendio nun terreo forestal e ao limitar a necesidade de plans de xestión e pasar de 15 a 25 anos o período para aprobar estes plans.
Durante o debate das emendas no Congreso, o portavoz do Grupo Popular, Manuel Torres, aclarou que a norma «mantén a prohibición expresa do cambio de uso dun terreo incendiado durante 30 anos» e o que fai é incluír unha «nova excepción» que pretende evitar «que por motivo de incendio non se poidan levar a cabo actuacións de interese público».
Así mesmo, Torres precisou que a norma clarifica a posición dos axentes forestais como «apoio ás forzas de seguridade do Estado» e que son a fiscalía e o xuíz os que deben decidir se existe unha infracción penal, para «non seguir dando lugar a confusións entre vixilancia, inspección e policía» pero matizou que os axentes forestais non perden ningunha competencia e poderán seguir denunciando delitos no monte.
Pola súa banda, a deputada do PSOE, Laura Seara, tachou a norma de «atallo» cara á privatización e «a compra e negocio dos terreos forestais». «É un ladrillo pintado de verde, unha lei para os amigos», indicou, á vez que criticou que se «socava a autoridade e independencia dos axentes forestais».
Doutra banda, o portavoz de Uniò, Martí Barberà, considera que se conseguiron algúns «logros» durante a tramitación da lei, por exemplo, o feito de que quedase «preservada a capacidade que se lles quería retirar aos axentes forestais de investigar os delitos» labores nos montes, pero criticou a invasión de competencias ao establecerse que deberá ser unha lei estatal e non autonómica a que determine a necesidade de cambio de uso forestal dun terreo queimado cando exista un interese xeral da nación.
Mentres, o portavoz de Iniciativa per Catalunya Verds, Josep Perez Moya, considera que con esta excepción para construír en zona incendiada o Goberno «abre a porta á implantación de actividades que non teñen nada que ver co monte» como ocorreu, segundo lembrou, con Terra Mítica. Tamén lle preocupa que se blinde vía emenda o transvasamento Tajo-Segura coa «escusa» de cumprir unha sentenza do Tribunal Constitucional.
Pola súa banda, o portavoz de UPyD, Xullo Lleonart, coincidiu en que a lei «diminúe a protección dos montes» e carece de «medidas eficaces» e aproveitou para criticar que, durante o paso desta norma polo Senado, case as únicas modificacións fosen «seis correccións gramaticais e un cambio ortográfico». «O Senado é o departamento de corrección ortográfica e gramatical máis caro do mundo, case 52 millóns de euros. Pechen o Senado», pediu.
Para isto é para o que serve o cemiterio de elefantes?
Pola súa banda, Maite Ariztegui, de Amaiur, lamentou que coa aprobación desta lei chégase ao «abismo? tras unha «escalada antimedioambiental» e colócase «o bidón de gasolina a pé de monte». Ademais, criticou que o Goberno aprobe esta lei «ao Xoan Palomo, eu mo guiso, eu mo como», en solitario e fronte ao rexeitamento social, e que ?desproteja os montes» en favor de «a privatización».
Tamén a portavoz de Esquerra Republicana de Cataluña, Teresa Jordà, reiterou a súa ?non? á Lei de Montes porque, ao seu xuízo, «abre a porta a que os incendios sexan rendibles para os especuladores» de forma que «lonxe de protexer» os bosques, «incentiva a súa queima».
O portavoz do PP, Manuel Torres, tachou os argumentos dos grupos da oposición de «machacóns» e reprochoulles non prestar atención ás modificacións introducidas no texto vía emenda e ter un concepto ?rancio? do que é o monte «como algo que non se pode tocar». «A vostedes as árbores non lles deixan ver o bosque», engadiu.
O pleno do Congreso aprobou este mércores as emendas do Senado ao proxecto de «Lei de Montes», dando o referendo definitivo ao texto, e con críticas de toda a oposición. A norma, que entrará en vigor ao tres meses da súa publicación no BOE, inclúe unha emenda pola que se permitirá construír nun terreo forestal incendiado sen que pasen 30 anos cando concorran «razóns imperiosas de interese público de primeira orde». Esta emenda aprobouse cos votos a favor do PP, UPyD e UPN, a abstención do PSOE e o voto en contra do resto de grupos.
Concretamente, o texto contempla que «con carácter excepcional» as comunidades autónomas poderán cambiar de uso un espazo calcinado «cando concorran razóns imperiosas de interese público de primeira orde» que sexan aprobadas por lei, sempre que se adopten medidas compensatorias para recuperar unha superficie forestal equivalente á queimada.
No caso de que esas razóns imperiosas de primeira orde correspondan a un interese xeral da nación, será a lei estatal a que determine a necesidade do cambio de uso forestal. Xunto a este cambio, os populares introduciron a precisión de que o Ministerio de Agricultura, Alimentación e Medio Ambiente colaborará coas comunidades autónomas na elaboración dos modelos tipo de xestión forestal de cada comunidade, e facilitará o intercambio de experiencias sobre eles.
Ademais, a lei inclúe en forma de disposición adicional as normas de explotación do transvasamento Tajo-Segura para cumprir unha sentenza do Tribunal Constitucional. No marco da súa tramitación, a oposición criticou que o texto se entremete nas competencias autonómicas e desprotexe os montes ao permitir o cambio de uso antes de que se cumpran 30 anos tras o incendio nun terreo forestal e ao limitar a necesidade de plans de xestión e pasar de 15 a 25 anos o período para aprobar estes plans.
Durante o debate das emendas no Congreso, o portavoz do Grupo Popular, Manuel Torres, aclarou que a norma «mantén a prohibición expresa do cambio de uso dun terreo incendiado durante 30 anos» e o que fai é incluír unha «nova excepción» que pretende evitar «que por motivo de incendio non se poidan levar a cabo actuacións de interese público».
Así mesmo, Torres precisou que a norma clarifica a posición dos axentes forestais como «apoio ás forzas de seguridade do Estado» e que son a fiscalía e o xuíz os que deben decidir se existe unha infracción penal, para «non seguir dando lugar a confusións entre vixilancia, inspección e policía» pero matizou que os axentes forestais non perden ningunha competencia e poderán seguir denunciando delitos no monte.
Pola súa banda, a deputada do PSOE, Laura Seara, tachou a norma de «atallo» cara á privatización e «a compra e negocio dos terreos forestais». «É un ladrillo pintado de verde, unha lei para os amigos», indicou, á vez que criticou que se «socava a autoridade e independencia dos axentes forestais».
Doutra banda, o portavoz de Uniò, Martí Barberà, considera que se conseguiron algúns «logros» durante a tramitación da lei, por exemplo, o feito de que quedase «preservada a capacidade que se lles quería retirar aos axentes forestais de investigar os delitos» labores nos montes, pero criticou a invasión de competencias ao establecerse que deberá ser unha lei estatal e non autonómica a que determine a necesidade de cambio de uso forestal dun terreo queimado cando exista un interese xeral da nación.
Mentres, o portavoz de Iniciativa per Catalunya Verds, Josep Perez Moya, considera que con esta excepción para construír en zona incendiada o Goberno «abre a porta á implantación de actividades que non teñen nada que ver co monte» como ocorreu, segundo lembrou, con Terra Mítica. Tamén lle preocupa que se blinde vía emenda o transvasamento Tajo-Segura coa «escusa» de cumprir unha sentenza do Tribunal Constitucional.
Pola súa banda, o portavoz de UPyD, Xullo Lleonart, coincidiu en que a lei «diminúe a protección dos montes» e carece de «medidas eficaces» e aproveitou para criticar que, durante o paso desta norma polo Senado, case as únicas modificacións fosen «seis correccións gramaticais e un cambio ortográfico». «O Senado é o departamento de corrección ortográfica e gramatical máis caro do mundo, case 52 millóns de euros. Pechen o Senado», pediu.
Para isto é para o que serve o cemiterio de elefantes?
Pola súa banda, Maite Ariztegui, de Amaiur, lamentou que coa aprobación desta lei chégase ao «abismo? tras unha «escalada antimedioambiental» e colócase «o bidón de gasolina a pé de monte». Ademais, criticou que o Goberno aprobe esta lei «ao Xoan Palomo, eu mo guiso, eu mo como», en solitario e fronte ao rexeitamento social, e que ?desproteja os montes» en favor de «a privatización».
Tamén a portavoz de Esquerra Republicana de Cataluña, Teresa Jordà, reiterou a súa ?non? á Lei de Montes porque, ao seu xuízo, «abre a porta a que os incendios sexan rendibles para os especuladores» de forma que «lonxe de protexer» os bosques, «incentiva a súa queima».
O portavoz do PP, Manuel Torres, tachou os argumentos dos grupos da oposición de «machacóns» e reprochoulles non prestar atención ás modificacións introducidas no texto vía emenda e ter un concepto ?rancio? do que é o monte «como algo que non se pode tocar». «A vostedes as árbores non lles deixan ver o bosque», engadiu.
venres, 28 de febreiro de 2014
Charla informativa sobre a Lei de Montes de Galicia
A inscrición para asistir á charla é gratuíta, ata completar aforo (dous membros da directiva por comunidade), e poderá facerse nos teléfonos 981 074 027 ou 647 634 993 de luns a venres en horario de 10:00 a 14:00 horas ou a través do correo-e info@xesforesta.com indicando: nome, apelidos, DNI e cargo que ocupa na xunta directiva da súa comunidade.
Participaran Jacobo Aboal Viñas (Xefe do Servizo de Xestión Forestal - Subdirección de Recursos Forestais) e persoal do Distrito Forestal IV “O Barbanza”, que explicarán as novidades lexislativas de aplicación no ámbito das comunidades de montes veciñais en man común e resolveran calquera dúbida ou cuestión que lles queiran formular ao respecto
Participaran Jacobo Aboal Viñas (Xefe do Servizo de Xestión Forestal - Subdirección de Recursos Forestais) e persoal do Distrito Forestal IV “O Barbanza”, que explicarán as novidades lexislativas de aplicación no ámbito das comunidades de montes veciñais en man común e resolveran calquera dúbida ou cuestión que lles queiran formular ao respecto
luns, 27 de xaneiro de 2014
Nin nos peores tempos da Ditadura: Os alumnos superan ao mestre?
A este paso a España e a Galicia, non as vai a recoñecer nin a nai que as pariu...
la Voz de Galicia: Debe prohibir a futura lei os paseos de domingo polo monte?
Francisco López, cazador, e Manolo Muñiz, sendeirista, cren que a comunicación entre os colectivos pode mellorar
A caza, o sendeirismo ou a recollida de cogomelos son actividades moi distintas, pero cun nexo irrompible, xa que todas practícanse no monte. Con problemas, os afeccionados ás tres tratan de convivir, pero esa harmonía podería romperse se a futura lei de montes prohibise a sendeiristas e amantes da micoloxía camiñar polo monte os domingos para favorecer aos cazadores. A proposta chegou á mesa do Ministerio de Agricultura, Alimentación e Medio Ambiente, e a polémica está servida, como destacan os presidentes da Federación Galega de Caza de Lugo, Francisco López, e da Asociación Amigos do Patrimonio de Castroverde, Manolo Muñiz. «Os cazadores somos necesarios porque hoxe a pirámide ecolóxica está rota. Os labregos demandan que cacemos máis. ¡Onde chegarían os corzos e os xabaríns se non cazásemos! A gandería e o medio rural desaparecerían en pouco tempo», razoa o primeiro, cuxa agrupación representa a case 14.000 cazadores -en Galicia hai 57.000-, que portan 6.500 emisoras de comunicación. «Nunha saída que fixemos en decembro por Queizán, no Corgo, sentimos tiros preto e dixemos: "Non podemos meternos na boca do lobo, imos por outro lado". E ese día tivemos que cambiar de ruta varias veces por iso», apunta Muñiz, cuxo colectivo organiza todos os meses polo menos unha ruta de entre 10 e 20 quilómetros por contornas de gran riqueza natural. «Nun día de caza aínda ando 15 ou 20 quilómetros tamén», terza López, que recoñece que sendeirismo e caza deben ser entendidos ademais como «un negocio» polo volume de xente que moven. «Os primeiros beneficiarios son os hostaleiros», di.
Falta información pública
«Cazadores e sendeiristas podemos convivir», comenta López, y afirma que la federación está intentando mellora la formación dos xefes de cuadrilla. «Cos walkie-talkies, avisámonos: "Coidado, que por aquí entran sendeiristas". E nese caso o que facemos é: "Escopeta descargada e ao lombo"».
Os dous coinciden en que non é bo prohibir nada, e que en colectivos que agrupan a miles de persoas sempre hai comportamentos censurables, pero son os menos. «Débese denunciar tanto a quen interrompe unha batida só para molestar, como a quen vai borracho cazar», sentencian.
Manolo Muñiz sostén que falta información pública sobre as zonas en que cazan as cuadrillas, aínda que López aclara que os cazadores teñen que avisar sempre á Garda Civil. «Nese caso, a Garda Civil debería informar para que xente coma nós, por exemplo, puidésemos planificar as rutas. Que anuncien: "Aí hoxe non vaiades, que hai batida". Nós non queremos poñernos en perigo, pero tampouco interromper a batida», sinala.
martes, 11 de xuño de 2013
Charla informativa en Rianxo
Este sábado 15 ás 20:30 h no auditorio de Rianxo celebrarase unha reunión que pensamos pode ser do seu interese, na que se tratará a afectación que a nova lei de montes de Galicia terá nas Comunidades de Montes Veciñais. Contaremos coa presenza de Xosé Alfredo Pereira, presidente da Organización Galega de Comunidades de Montes.
Sabendo do voso interese polo tema e agardando contar coa vosa presenza recibide un cordial saúdo.
Manel Casal
FRUGA
etiquetas:
FRUGA,
Lei de Montes,
ORGACCMM,
Rianxo,
Xosé Alfredo Pereira
Localización:
Rianxo, A Coruña, España
venres, 14 de setembro de 2012
Analise polo miudo do que siñifica a Lei de Montes de Galiza
CONSORCIOS, CONVENIOS E CONTRATOS DE XESTIÓN PÚBLICA: A USURPACIÓN DO MONTE VECIÑAL EN MARCHA
Con este artigo, a Organización Galega de comunidades de montes veciñais en man común (ORGACCMM) quer abrir unha sección para analizar, polo miúdo, o articulado da Lei de montes de Galiza, aprobada recentemente en solitario polo Partido Popular e sen consenso social, que mais afecten aos montes veciñais en man común. Con este artigo a Organización Galega de comunidades de montes (ORGACCMM), tamén quer anunciar o arranque de unha campaña informativa por todo o Pais no mesmo sentido. Campaña que se facer, ben convocadas pola propia organización, ou ben convocadas polas comunidades de montes ou polas mancomunidades de montes.
Nun artigo da Lei de montes de montes de Galiza di: "A Conselleira do Medio Rural e Mar poderá asinar contratos voluntarios de xestión pública, con aquelas comunidades de montes que carezan de recursos económicos e financeiros suficientes e cuxa sustentabilidade económica, social e medioambiental, non este garantida".
Noutro artigo tamén di: "A xestión ou execución de estes contratos temporais de xestión pública, poderá realizalos directamente a Administración Pública ou por terceiras persoas físicas ou xurídicas".
Fica claro que con estes dous artigos, o que fai o Partido Popular e achanzar o terreo para sacarlle os montes veciñais a veciñanza comuneira para entregarllos as empresas privadas (se poden ser amigas, mellor). Así, fala de que os montes veciñais en man común que poden asinar eses contratos de xestión publica, son os que esteen mal xestionados; mais non di en que consiste esa mala xestión, polo tanto, van ser os que a consellería do medio rural e mar queira. E por suposto, non marca un prazo as comunidades de montes para poder corrixir esa "suposta" mala xestión do monte veciñal. Mais, cando fala claro é cando di que eses contratos de xestión publica poder ser executados por empresas privadas. E dicir, van ser xestionados polas sociedades de fomento forestal (as sofor), que con esa intención foron creadas. Estamos pois, ante unha usurpación do monte veciñal en todo regra.
Mais, se debido as presións e as mobilizacións das comunidades de montes, este prantexamento para entregarlle terras veciñais as empresas privadas, fallase, o Partido Popular, na Lei de montes de Galiza, recentemente aprobada en solitario polo Partido Popular e sen consenso social, aínda colocou outra trampa mais. De feito, que noutro artigo da Lei de montes di: "Nun prazo de 4 anos, contados a partir da entrada en vigor de esta lei, os montes veciñais consorciados ou conveniados coa Administración Pública, terán que asinar un contrato de xestión temporal. No caso de non asinar este contrato, as comunidades de montes terán que pagar a débeda do consorcio ou do convenio. De non facelo, o monte veciñal non recibirá negún tipo de axuda nen de subvención".
Agora, a posibilidade convertese en obriga. O Partido Popular, nos montes consorciados ou conveniados, vaille sacar a súa xestión á veciñanza comuneira, para entregarllos ás empresas privadas amigas, para entregarllos as sociedades de fomento forestal (as sofor).
Mais da metade do monte veciñal en man común galego, vai deixar de estar nas mans dos veciños e veciñas comuneiros, para pasar as mans das empresas privadas. E por riba, as comunidades de montes teñen que pagarlle as empresas privadas un custe de xestión. Fica claro porque o Partido Popular non aceptou a achega da Organización Galega de comunidades de montes (ORGACCMM), de condonar as débedas dos consorcios e dos convenios. Estamos, xa que logo, ante un roubo descarado das terras veciñais.
Ante esta usurpación, ante este roubo das terras veciñais a favor das empresas privadas "amigas", as comunidades de montes veciñais en mán común, non podemos resinarnos, baixar os brazos. Non podemos quedar paradas. Temos que organizarnos, loitar pola defensa de nosas terras comunitarias. E a verdade e que temos catro anos para esta defensa. Se escomenzamos agora, catro anos poden ser suficentes para parar esta usurpación, este roubo das terras comunitarias.
Temos catro anos para esixir diante do Parlamento e da Xunta de Galiza que se condonen as débedas dos consorcios e dos convenios. Catro anos para denunciar os incumprimentos dos consorcios e dos convenios. Incumprimentos por non estar claras as contas dos consorcios e dos convenios, porque estas contas foron feitas de "parte ", sen contar coa opinión das comunidades de montes. Incumprimentos por non facer a Administración Pública os instrumentos de xestión, por non cumprir o disposto no texto dos convenios e dos consorcios, no que foi respectos os plans de traballos anuais e no tipo de plantacions. Incumplimentos que teñen que dar pé a anulación de "facto" dos concorcios e dos convenios.
Catro anos é tempo suficiente para parar esta usurpación, este roubo. Mais, temos que escomenzar xa.
Con este artigo, a Organización Galega de comunidades de montes veciñais en man común (ORGACCMM) quer abrir unha sección para analizar, polo miúdo, o articulado da Lei de montes de Galiza, aprobada recentemente en solitario polo Partido Popular e sen consenso social, que mais afecten aos montes veciñais en man común. Con este artigo a Organización Galega de comunidades de montes (ORGACCMM), tamén quer anunciar o arranque de unha campaña informativa por todo o Pais no mesmo sentido. Campaña que se facer, ben convocadas pola propia organización, ou ben convocadas polas comunidades de montes ou polas mancomunidades de montes.
Nun artigo da Lei de montes de montes de Galiza di: "A Conselleira do Medio Rural e Mar poderá asinar contratos voluntarios de xestión pública, con aquelas comunidades de montes que carezan de recursos económicos e financeiros suficientes e cuxa sustentabilidade económica, social e medioambiental, non este garantida".
Noutro artigo tamén di: "A xestión ou execución de estes contratos temporais de xestión pública, poderá realizalos directamente a Administración Pública ou por terceiras persoas físicas ou xurídicas".
Fica claro que con estes dous artigos, o que fai o Partido Popular e achanzar o terreo para sacarlle os montes veciñais a veciñanza comuneira para entregarllos as empresas privadas (se poden ser amigas, mellor). Así, fala de que os montes veciñais en man común que poden asinar eses contratos de xestión publica, son os que esteen mal xestionados; mais non di en que consiste esa mala xestión, polo tanto, van ser os que a consellería do medio rural e mar queira. E por suposto, non marca un prazo as comunidades de montes para poder corrixir esa "suposta" mala xestión do monte veciñal. Mais, cando fala claro é cando di que eses contratos de xestión publica poder ser executados por empresas privadas. E dicir, van ser xestionados polas sociedades de fomento forestal (as sofor), que con esa intención foron creadas. Estamos pois, ante unha usurpación do monte veciñal en todo regra.
Mais, se debido as presións e as mobilizacións das comunidades de montes, este prantexamento para entregarlle terras veciñais as empresas privadas, fallase, o Partido Popular, na Lei de montes de Galiza, recentemente aprobada en solitario polo Partido Popular e sen consenso social, aínda colocou outra trampa mais. De feito, que noutro artigo da Lei de montes di: "Nun prazo de 4 anos, contados a partir da entrada en vigor de esta lei, os montes veciñais consorciados ou conveniados coa Administración Pública, terán que asinar un contrato de xestión temporal. No caso de non asinar este contrato, as comunidades de montes terán que pagar a débeda do consorcio ou do convenio. De non facelo, o monte veciñal non recibirá negún tipo de axuda nen de subvención".
Agora, a posibilidade convertese en obriga. O Partido Popular, nos montes consorciados ou conveniados, vaille sacar a súa xestión á veciñanza comuneira, para entregarllos ás empresas privadas amigas, para entregarllos as sociedades de fomento forestal (as sofor).
Mais da metade do monte veciñal en man común galego, vai deixar de estar nas mans dos veciños e veciñas comuneiros, para pasar as mans das empresas privadas. E por riba, as comunidades de montes teñen que pagarlle as empresas privadas un custe de xestión. Fica claro porque o Partido Popular non aceptou a achega da Organización Galega de comunidades de montes (ORGACCMM), de condonar as débedas dos consorcios e dos convenios. Estamos, xa que logo, ante un roubo descarado das terras veciñais.
Ante esta usurpación, ante este roubo das terras veciñais a favor das empresas privadas "amigas", as comunidades de montes veciñais en mán común, non podemos resinarnos, baixar os brazos. Non podemos quedar paradas. Temos que organizarnos, loitar pola defensa de nosas terras comunitarias. E a verdade e que temos catro anos para esta defensa. Se escomenzamos agora, catro anos poden ser suficentes para parar esta usurpación, este roubo das terras comunitarias.
Temos catro anos para esixir diante do Parlamento e da Xunta de Galiza que se condonen as débedas dos consorcios e dos convenios. Catro anos para denunciar os incumprimentos dos consorcios e dos convenios. Incumprimentos por non estar claras as contas dos consorcios e dos convenios, porque estas contas foron feitas de "parte ", sen contar coa opinión das comunidades de montes. Incumprimentos por non facer a Administración Pública os instrumentos de xestión, por non cumprir o disposto no texto dos convenios e dos consorcios, no que foi respectos os plans de traballos anuais e no tipo de plantacions. Incumplimentos que teñen que dar pé a anulación de "facto" dos concorcios e dos convenios.
Catro anos é tempo suficiente para parar esta usurpación, este roubo. Mais, temos que escomenzar xa.
venres, 17 de agosto de 2012
Lei de Montes
Hoxe entrou en vigor a Lei 7/2012, do 28 de xuño, de montes de Galicia, que, entre outras cousas, rebaixa de 100 a 50 metros a franxa de seguridade en torno ás vivendas, e de 50 a 30, un segundo perímetro no que non pode haber especies pirófitas como pinos e acacias, que favorecen o lume.
luns, 2 de xullo de 2012
Reforestación salvaxe
CORENTA e oito taxista de Requeixo (Chantada) en Barcelona. Vocación? Casualidade? Fatalidade? Non. Non. Non. Vítimas inocentes da política forestal do Goberno central que lle confiscou á parroquia o Monte Faro e decidiu repoboalo de piñeiros. Prohibíronlles pastorear as vacas no monte, facer bouzas e cortar leña. Como dicían cando eu era cativo, "os forestais arruinaron Requeixo". Cincuenta anos despois aínda non realizaron sequera unha troncha de madeira.
A densidade emigratoria de comezos do século XX hai que ponderala pola incidencia da banca local. Tanto é así que nestas estatísticas negativas sobrancean Chantada (Banco de Soto) e Betanzos (Banco Hetcheverría), dúas comarcas coa renda per cápita moi por encima da media galega. Pero na segunda metade do mesmo século hai outros dous fenómenos que marcan no mapa galego a negrura do abandono: os encoros e a incautación dos montes veciñais polo Estado e o seu "repoboamento".
Agora atopámonos ás portas doutra reforestación salvaxe e dun novo intento de arrogamento dos montes veciñais en man común. A Lei de Montes de Galiza que ven de ser aprobada polo Parlamento, semella deseñada para entregarlle os montes ás sociedades de fomento forestal (as SOFOR). Só agardan o seu desenvolvemento regulamentario para rapiñar. Logo estas empresas privadas procederán a plantar as nosas terras (non só os montes), con cultivos forestais foráneos e especies invasoras de rápido crecemento, para producir enerxía. Non se aposta por un monte multifuncional e sostíbel, en beneficio da poboación que vive (e moita máis podería vivir), traballa e xestionan o medio rural.
Un medio rural que non é atraso, como nos queren facer crer, senón que podería ter un futuro económico esplendoroso. Potencial non lle falta. Pero apóstase por un negocio rápido, aproveitando as cuantiosas axudas europeas para este tipo de cultivos. E cando rematen as subvencións? As nosas terras quedarán esquilmadas e abandonadas. Sen marcha atrás para unha nova xeración. Terá que ver algo con este deseño europeo, executado ao unísono desde Madrid e Compostela, cos baixos prezos do leite que abocan ao abandono do noso agro?
Por que a mesma empresa paga o litro do leite seis céntimos menos en Ribadeo que na Veiga (ría polo medio), por exemplo? As industrias enerxéticas e a dos incendios camiñan da man polas nosas aldeas. Albisco o futuro do noso rural con bágoas nos ollos: abandono e lume. Queda alguén aí para impedilo?
O Fiz Vergara quería ficar el para pechar a porta. Pero o poeta tamén se foi, mágoa, para sempre.
El Correo Gallego
venres, 22 de xuño de 2012
Eu xa asinei, e vostede?
Sr. Presidente da Xunta de Galicia demandámoslle un referendun sobre a Lei de Montes e a implantación dos cultivos enerxéticos forestais!!!!!
Unha modificación substancial da paisaxe, uso tradicional do entorno, forestación masiva das terras agrícolas, modificación drástica dos métodos de explotación do solo, uso habitual de pesticidas por medios terrestres e aéreos na explotación forestal, cambio da propiedade das terras ou da súa explotación afecta ao conxunto da poboación e é unha decisión de especial transcendencia que debe ser tomada polo conxunto da poboación que vive no territorio afectado.
A Lei de Montes que nestes intres está en tramitación parlamentaria e o borrador da Lei dos cultivos enerxéticos forestais elevado ao Consello Forestal de Galicia prevén un cambio drástico no territorio galego.
A Lei de Montes está pensada para beneficiar, ostensiblemente, as grandes industrias madeireiras e de produción de celulosa, agrocarburantes e agromasa; a costa de comprometer o futuro e supervivencia dos nosos sectores agrarios e gandeiros. A nova Lei de Montes só será unha ferramenta útil para xeneralizar a invasión do eucalipto en todo o País, pois favorece a introdución masiva de cultivos de agromasa e enerxéticos nos nosos montes. Pero, quizais, unha das modificacións máis graves, que vai comprometer de xeito irreversible o futuro dos nosos sectores agrarios e gandeiros, vai ser a posibilidade de cambiar o uso das terras de agrario a forestal. Ademais, a nova lei pon en serio perigo á poboación do rural ao reducir a distancia de seguridade entre as masas forestais e os núcleos habitados a 30 metros. En calquera caso, de pouco ha servir a norma se, como até o de agora, a Xunta fai caso omiso ás denuncias e permite a infracción xeneralizada da lei, con plantacións feitas até o limiar das casas como denominador común.
Os cultivos enerxéticos forestais afondarán no modelo da agricultura industrial, entendida como a suma de monocultivos, biotecnoloxía, agrotóxicos e capital financeiro. Para obter o máximo rendemento, estas plantacións requiren facer un traballo de control da vexetación competidora, abonado, tratamentos fitosanitarios e incluso rega. De tal xeito que hai gran dependencia de insumos externos e aumenta o uso de produtos agrotóxicos. Por todo isto, os cultivos enerxéticos non van contribuír a solucionar a crise agrícola, nin a climática, como nos prometen. Pola contra, esta vaga de cultivos enerxéticos non só non paliará o problema do cambio climático, senón que creará outros novos, xa que a maior parte da enerxía producida, consúmese no cultivo e o procesado: no petróleo, agrotóxicos, rega, maquinaria, transporte e refinamento.
Coa nova Lei de Montes e coa proposta da implantación masiva dos cultivos enerxéticos a produción alimentaría e o noso xeito de vida do medio rural intimamente ligado ao monte vai desaparecer.
O artigo 92 da Constitución Española prevé no seu apartado 1 que as decisións políticas de especial transcendencia poderán ser sometidas a referéndum consultivo de todos os cidadáns. Este método de participación cidadá foi raramente empregado en máis de 30 anos de vixencia da Constitución Española o que deixa ver claramente que é un dereito de participación directa secuestrado polos partidos políticos ao conxunto dos cidadáns.
As persoas que asinan o presente documento entenden que unha modificación substancial da paisaxe, uso tradicional do entorno, forestación masiva das terras agrícolas, modificación drástica dos métodos de explotación do solo, uso habitual de pesticidas por medios terrestres e aéreos na explotación forestal, cambio da propiedade das terras ou da súa explotación afecta ao conxunto da poboación e é unha decisión de especial transcendencia que debe ser tomada polo conxunto da poboación que vive no territorio afectado.
En base ao antes exposto os asinantes deste escrito demanda do Presidente da Xunta de Galicia que solicite ao presidente do goberno español e do Congreso dos deputados a celebración dun referendun consultivo en Galicia sobre a aprobación definitiva da Lei de Montes e da implantación dos cultivos enerxéticos en todo o territorio galego; tamén demanda ao conxunto dos grupos políticos con representación no Congreso dos deputados o uso frecuente dos referenduns consultivos como método de democracia directa e participativa.
Asina a petición aquí
Unha modificación substancial da paisaxe, uso tradicional do entorno, forestación masiva das terras agrícolas, modificación drástica dos métodos de explotación do solo, uso habitual de pesticidas por medios terrestres e aéreos na explotación forestal, cambio da propiedade das terras ou da súa explotación afecta ao conxunto da poboación e é unha decisión de especial transcendencia que debe ser tomada polo conxunto da poboación que vive no territorio afectado.
A Lei de Montes que nestes intres está en tramitación parlamentaria e o borrador da Lei dos cultivos enerxéticos forestais elevado ao Consello Forestal de Galicia prevén un cambio drástico no territorio galego.
A Lei de Montes está pensada para beneficiar, ostensiblemente, as grandes industrias madeireiras e de produción de celulosa, agrocarburantes e agromasa; a costa de comprometer o futuro e supervivencia dos nosos sectores agrarios e gandeiros. A nova Lei de Montes só será unha ferramenta útil para xeneralizar a invasión do eucalipto en todo o País, pois favorece a introdución masiva de cultivos de agromasa e enerxéticos nos nosos montes. Pero, quizais, unha das modificacións máis graves, que vai comprometer de xeito irreversible o futuro dos nosos sectores agrarios e gandeiros, vai ser a posibilidade de cambiar o uso das terras de agrario a forestal. Ademais, a nova lei pon en serio perigo á poboación do rural ao reducir a distancia de seguridade entre as masas forestais e os núcleos habitados a 30 metros. En calquera caso, de pouco ha servir a norma se, como até o de agora, a Xunta fai caso omiso ás denuncias e permite a infracción xeneralizada da lei, con plantacións feitas até o limiar das casas como denominador común.
Os cultivos enerxéticos forestais afondarán no modelo da agricultura industrial, entendida como a suma de monocultivos, biotecnoloxía, agrotóxicos e capital financeiro. Para obter o máximo rendemento, estas plantacións requiren facer un traballo de control da vexetación competidora, abonado, tratamentos fitosanitarios e incluso rega. De tal xeito que hai gran dependencia de insumos externos e aumenta o uso de produtos agrotóxicos. Por todo isto, os cultivos enerxéticos non van contribuír a solucionar a crise agrícola, nin a climática, como nos prometen. Pola contra, esta vaga de cultivos enerxéticos non só non paliará o problema do cambio climático, senón que creará outros novos, xa que a maior parte da enerxía producida, consúmese no cultivo e o procesado: no petróleo, agrotóxicos, rega, maquinaria, transporte e refinamento.
Coa nova Lei de Montes e coa proposta da implantación masiva dos cultivos enerxéticos a produción alimentaría e o noso xeito de vida do medio rural intimamente ligado ao monte vai desaparecer.
O artigo 92 da Constitución Española prevé no seu apartado 1 que as decisións políticas de especial transcendencia poderán ser sometidas a referéndum consultivo de todos os cidadáns. Este método de participación cidadá foi raramente empregado en máis de 30 anos de vixencia da Constitución Española o que deixa ver claramente que é un dereito de participación directa secuestrado polos partidos políticos ao conxunto dos cidadáns.
As persoas que asinan o presente documento entenden que unha modificación substancial da paisaxe, uso tradicional do entorno, forestación masiva das terras agrícolas, modificación drástica dos métodos de explotación do solo, uso habitual de pesticidas por medios terrestres e aéreos na explotación forestal, cambio da propiedade das terras ou da súa explotación afecta ao conxunto da poboación e é unha decisión de especial transcendencia que debe ser tomada polo conxunto da poboación que vive no territorio afectado.
En base ao antes exposto os asinantes deste escrito demanda do Presidente da Xunta de Galicia que solicite ao presidente do goberno español e do Congreso dos deputados a celebración dun referendun consultivo en Galicia sobre a aprobación definitiva da Lei de Montes e da implantación dos cultivos enerxéticos en todo o territorio galego; tamén demanda ao conxunto dos grupos políticos con representación no Congreso dos deputados o uso frecuente dos referenduns consultivos como método de democracia directa e participativa.
Asina a petición aquí
domingo, 10 de xuño de 2012
Crónica e Imaxes da manifestación contra Lei de Montes
As fotos de riba do texto son propiedade dos veciños da Comunidade de Montes de Xuño, as restantes da Organización Galega de Comunidades de Montes.
Ten a súa reviravolta que a Xunta de Galicia diga en replica á manifestación contra futura Lei de Montes que nos quere meter pola porta de atrás, que esta foi acordada co sector forestal (sic), cando os donos dos montes, de momento, somos milleiros de comuneiros e veciños. Mais de que nos podemos estrañar, se cando unha empresa privada, poñamos por exemplo as eléctricas, queren pasarnos por riba das nosas propiedades unha liña ou montar uns par de eólicos de nada, aí están os políticos de quenda para asinarlles a declaración de utilidade pública e logo, se non nos avimos a razóns, aplícannos directamente a expropiación forzosa, unha Lei do franquismo que a Memoria Histórica aínda non foi quen de derogar.
Ora que da igual, por moito que a deroguen e fagan unha nova, os favorecidos van ser sempre os poderosos, de iso non teñamos ningunha dúbida. Ben, nalgún caso como xa teño denunciado, a algúns gobernos nin con esa Lei tan favorable lle fai falla aplicala, chégalle con que un presidente ou directivos teñan un amigo metido nel e se é un mandamáis moito mellor, para cruzarlles aos seus veciños e amigos? propiedades privadas con unha pista. Logo están outros casos moito máis recentes, onde unha xente, curiosamente adicada ao sector forestal, acada subvencións, para en teoría, reforestar unhas terras que non son deles... A Costa da Morte maniféstase contra o fraude forestal
Ten a súa reviravolta que a Xunta de Galicia diga en replica á manifestación contra futura Lei de Montes que nos quere meter pola porta de atrás, que esta foi acordada co sector forestal (sic), cando os donos dos montes, de momento, somos milleiros de comuneiros e veciños. Mais de que nos podemos estrañar, se cando unha empresa privada, poñamos por exemplo as eléctricas, queren pasarnos por riba das nosas propiedades unha liña ou montar uns par de eólicos de nada, aí están os políticos de quenda para asinarlles a declaración de utilidade pública e logo, se non nos avimos a razóns, aplícannos directamente a expropiación forzosa, unha Lei do franquismo que a Memoria Histórica aínda non foi quen de derogar.
Ora que da igual, por moito que a deroguen e fagan unha nova, os favorecidos van ser sempre os poderosos, de iso non teñamos ningunha dúbida. Ben, nalgún caso como xa teño denunciado, a algúns gobernos nin con esa Lei tan favorable lle fai falla aplicala, chégalle con que un presidente ou directivos teñan un amigo metido nel e se é un mandamáis moito mellor, para cruzarlles aos seus veciños e amigos? propiedades privadas con unha pista. Logo están outros casos moito máis recentes, onde unha xente, curiosamente adicada ao sector forestal, acada subvencións, para en teoría, reforestar unhas terras que non son deles... A Costa da Morte maniféstase contra o fraude forestal
La Voz de Galicia
Varios centos de persoas desfilaron onte polas rúas de Santiago en protesta contra a Lei de Montes promovida polo Executivo de Núñez Feijoo -agora en fase de tramitación parlamentaria - e en defensa do modelo vixente de montes veciñais en man común. O acto, ao que acudiron membros da CIG e do BNG, estaba convocado pola Organización de Comunidades de Montes Veciñais. O seu presidente, José Pereira, advertiu ao comezo da marcha que o novo marco legal supón a acta de defunción do monte veciñal tal e como se lle coñece agora e denunciou que a lei abre a porta a un modelo de productivismo salvaxe, que aposta por explotar o monte para dar beneficio exclusivamente a industrias madeireiras e enerxéticas e para destruír a propia paisaxe.
O secretario de Medio Ambiente da CIG, Anxo Pérez Carballo, advertiu que «en 20 anos, Galicia será irrecoñecible se se executa esta lei nos termos en que está redactada».
Réplica oficial
Pola súa banda, o secretario xeral de Medio Rural e Montes, Tomás Fernández-Couto, recordou na xornada de onte que a Lei de Montes é un texto «acordado co sector forestal», que mantén as características do monte veciñal, polo que mostrou a súa estrañeza ante unha mobilización que, ao seu xuízo, está chea de contradicións.
Segundo o responsable de Medio Rural, a norma fai algunhas referencias ao monte veciñal como xestor de montes, pero recoñecendo sempre o seu carácter inembargable». Fernández Couto insistiu en que se recoñecen e defenden estas condicións e, incluso, ábrese a posibilidade de que poidan comprar terreos lindeiros para mellorar a súa xestión. A Xunta reiterou que se trata dunha norma necesaria para a mellora do monte.
El Correo Gallego
Representantes das comunidades de montes, profesionais do mundo agrario e organizacións sindicais encabezaron onte a manifestación que partiu da estación de trens de Santiago en contra da proposta de Lei de Montes da Xunta.
"O que se pon de manifesto é que hai que parar esta lei, porque vai supoñer o enterro definitivo do monte tal e como o concebimos, moito máis se falamos de montes comunais", advertiu o secretario de medio ambiente da CIG, Anxo Pérez Carballo, un dos participantes na marcha, que concluíu na praza da Quintana.
etiquetas:
Expropiación ilegal,
Lei de Montes,
MVMC de Xuño,
ORGACCMM
mércores, 6 de xuño de 2012
Apoio ecoloxista á Manifestación do día 9
etiquetas:
Federación Ecoloxista Galega,
Lei de Montes,
Manifestación,
ORGACCMM
martes, 5 de xuño de 2012
Rosa Quintana: “Galicia pode comezar o verán contando cunha Lei de Montes que permita ordenar e aproveitar toda a súa riqueza”
Mentres por un lado está convocada unha manifestación para o día 9 contra a futura nova Lei de Montes, o actual goberno da Xunta loa e mesmo manifesta que esta moi consensuada? Con quen?
Cada vez alucino máis con estes políticos de chapeu. Para o que non coñeza a lexislación vixente, saiban que hoxe en día non somos quen de poder cortalos arbores que nós mesmos plantamos, se non que temos que pedir autorización á Xunta e vennos un axente a marcarnos os que podemos talar, e os que debemos deixar. Pois ben, agora, igual que acontece cos montes comúns, parece que se nos quere tamén obrigar a facer un investimento coa parte dos ingresos obtidos nesas talas, coma se iso non o viñésemos facendo xa dende sempre.
O que igual pretenden é que fagamos como a maioría das comunidades de montes, que contratemos empresas para para que nos planten os arbores; que nos rocen o monte; que nos poden os arbores... e se despois non temos cartos para pagarlles..., que se nos queden con todo. Igual isto último é o que en realidade pretenden. Cos montes comúns, segundo a xente que disto entende algo máis que min, xa é o que queren facer.
Non sei aos demais, pero nas miñas propiedades levo máis anos investindo tempo e cartos, do que beneficios obtiven. Igual agora para poder demostrar que cumpro e acato esa futura lei, teña que pedir facturas de todo: do gas-oil, da gasolina, dos aceites, das avarías da maquinaria e tamén me decida a cubrir nun diario as horas que paso no monte.
Cada vez alucino máis con estes políticos de chapeu. Para o que non coñeza a lexislación vixente, saiban que hoxe en día non somos quen de poder cortalos arbores que nós mesmos plantamos, se non que temos que pedir autorización á Xunta e vennos un axente a marcarnos os que podemos talar, e os que debemos deixar. Pois ben, agora, igual que acontece cos montes comúns, parece que se nos quere tamén obrigar a facer un investimento coa parte dos ingresos obtidos nesas talas, coma se iso non o viñésemos facendo xa dende sempre.
O que igual pretenden é que fagamos como a maioría das comunidades de montes, que contratemos empresas para para que nos planten os arbores; que nos rocen o monte; que nos poden os arbores... e se despois non temos cartos para pagarlles..., que se nos queden con todo. Igual isto último é o que en realidade pretenden. Cos montes comúns, segundo a xente que disto entende algo máis que min, xa é o que queren facer.
Non sei aos demais, pero nas miñas propiedades levo máis anos investindo tempo e cartos, do que beneficios obtiven. Igual agora para poder demostrar que cumpro e acato esa futura lei, teña que pedir facturas de todo: do gas-oil, da gasolina, dos aceites, das avarías da maquinaria e tamén me decida a cubrir nun diario as horas que paso no monte.
Entre os obxectivos desta norma, que está completando o seu trámite parlamentario, están ademais o de “facilitar a mellora da base territorial das explotacións agrarias, poñer en valor a produción de madeira e aumentar a seguridade na defensa contra os incendios forestais”, destacou a conselleira
Santiago, 5 de xuño de 2012.- “Pensamos que podemos empezar o verán contando cunha lei de montes en Galicia, algo que viña sendo moi demandado e que permitirá ordenar e aproveitar a inmensa riqueza natural que representan”. Así o anunciou esta mañá a conselleira do Medio Rural e do Mar, Rosa Quintana, tras un almorzo informativo centrado nesta norma, que está a piques de completar a súa tramitación no Parlamento. Rosa Quintana destacou que se trata dunha norma “na que levamos traballando moito tempo e moi consensuada cos diferentes actores que teñen que ver co forestal”. Engadiu que “a partir de finais de xuño a nosa Comunidade pode ter unha boa noticia neste sentido e dispor dunha ferramenta clave para valorizar un elemento fundamental que anime á xuventude a traballar de novo no rural”.
Rosa Quintana explicou que esta lei “ten uns obxectivos moi claros: Ordenar o territorio, poñer en valor o noso monte, facilitarlle aos nosos agricultores a posibilidade de ampliar a súa base territorial e poñer en valor tamén a nosa madeira”. En relación con este último aspecto, a titular de Medio Rural e Mar destacou que no texto legal “establécense uns plans de ordenación e de xestión do monte, como elemento fundamental para que poidamos ter unha madeira certificada e se lle poida dar ese valor á internacionalización da venda desta produción”.
Ordenación do territorio
A conselleira sinalou tamén que “esta é unha lei que intenta clarificar os diferentes usos do noso monte, pero partindo da necesidade da ordenación do territorio como premisa fundamental, un obxectivo establecido polo propio presidente da Xunta como estratéxico para o Goberno galego”.
Outra das bondades desta norma, tal e como dixo Rosa Quintana, é que procura clarificar e concretar os distintos aspectos relacionados coa propiedade do monte. Así, por exemplo, matizou que ten en conta o debate existente na sociedade sobre a propiedade dos montes veciñais, deixando ben claro que esta figura, tal como establece a Lei de Dereito Civil de Galicia do ano 2006, define claramente o carácter privado destes terreos.
Engadiu que a nova lei consolida esa condición, “pero tamén ordena o seu uso, xestión e investimento”. Neste sentido, destacou a conselleira que “por primeira vez na historia se lles obriga aos propietarios de tódolos montes –tanto os públicos (moi poucos en Galicia) coma os privados (a inmensa maioría)– a facer un reinvestimento de parte dos ingresos que se xeren para fomentar de novo o seu aproveitamento”.
Seguridade para as persoas
En relación coa modificación da normativa sobre incendios forestais que incorpora esta nova lei, Rosa Quintana advertiu que ten como principal obxectivo “dar a maior seguridade a tódolos cidadáns, independentemente de que teñan as súas vivendas en núcleo rural, urbano ou incluso cunha casa illada no medio do monte, xa que todos eles quedan obrigados a manter unhas franxas de seguridade fronte ao lume, que poidan ser aplicables na realidade”.
Fonte: www.xunta.es
etiquetas:
Consellería do Medio Rural e do Mar,
Lei de Montes
domingo, 3 de xuño de 2012
Quecendo motores para o día 9
![]() |
| http://orgaccmm.blogaliza.org |
Pouco a pouco algunhas comunidades de montes van tomando posicións de cara a manifestación do próximo sábado día 9. Aquí, sobre todo na nosa, non se albisca nada novo, total fai tempo que aos comuneiros e comuneiras deixáronnos de lado coma se o monte e os cartos fosen só dalgúns directivos. Máis ou menos isto é o que pretende a nova lei de montes, que sexamos meras comparsas ao servizo dun cantos. Como xa fixen fai uns anos, penso estar alí de novo para loitar polos dereitos que coma comuneiro me corresponden e que nos legaron os nosos ancestros.
Os comuneiros da comarca escenificaron onte o seu rexeitamento á Lei de Montes que tramita a Xunta de Galicia e garantiron a súa participación na manifestación convocada pola Organización Galega de Comunidades de Montes (ORGA) para o sábado día 9 en Santiago. Partirá ás 12.00 horas da estación de tren. Así o fixeron saber as 14 comunidades da península agrupadas na Mancomunidade de Montes do Morrazo. Máis aló foron os comuneiros de Meira, que programaron unha asemblea para informar os veciños sobre os problemas que carrexaría a aprobación da norma tal e como está exposta.
O principal punto en conflito é a intención de que as xuntas de montes pasen a funcionar como unha empresa privada. "Queren rematar coa peculiaridade xurídica do monte comunal, non que todo veciño podar ser comuneiro", explica o presidente da xunta de Meira, Luís Lemos.
Temen unha equiparación ás empresas privadas que, ademais de esixir adaptarse en temas como a contabilidade ou o pago de impostos, acabaría cun modelo que non busca nin reparte beneficios. "Todo ou que gañamos coa xestión do terreo ou reinvestimos non monte ou apoiamos temas sociais e culturais". Alertan tamén que podería supor o final da prohibición de vender terreos comunais e que os criterios meramente produtivos permitirían monocultivos de especies de rápido crecemento, eliminando a diversidade e acabando con outros usos do monte como os de lecer e esparexemento.
A Mancomunidade esixirá nas rúas de Santiago unha "Lei de Montes xusta para comuneiros e a veciñanza". Aínda que admite avances na tramitación da norma, advirte de que se se aproba habería aspectos negativos "como que a Administración non faga deslindes ou a usurpación de montes para a xestión de empresas privadas" e sinalan que na práctica derrogará a lei de prevención de incendios.
Para iso, sairán autobuses gratuítos á manifestación. Os interesados deben pórse en contacto coas xuntas directivas. En Meira o presidente pide aos que queiran asistir que chamen de tarde ao número 607 489 773.
Fonte orixinal: Faro de Vigo
Cos anos que leva en tramite esta futura Lei de Montes, non me estraña que sexa tan ruín. Comezouse a debaterse cando aínda Fraga era o presidente da Xunta. Despois veu o bipartito e non crean que o texto que propoñían era do agrado de todos -aí están as hemerotecas para corroboralo-. Mais agora atopámonos con este no que nos queren dala estocada definitiva.
COMUNICADO INFORMATIVO
O borrador do anteproxecto da Lei de Montes de Galicia que a Consellería de Medio Ambiente presentou ós distintos compoñentes do sector relacionado co monte, no que fai referencia ós Montes Veciñais en Man Común (MVMC), caracterizase por tres liñas totalmente negativas para esta propiedade especial.
1º Liña
A primeira liña pon os pasos para a eliminación da figura do MVMC como unha propiedade de natureza especial, de carácter xermánico e titularidade veciñal. Así, elude toda referencia ós MVMC como unha propiedade especial, situándoa con tódalas consecuencias no ámbito dos montes privados. Nos MVMC conveniados ou consorciados usúrpalle non só a xestión senón tamén a decisión cando esta compételle somentes ós donos destas propiedades.
2ª Liña
A segunda liña eleva a categoría de Lei todas as incompetencias e incumprimentos que ten e fai a Administración Forestal Galega respecto dos MVMC. Deste xeito, deroga por arte de maxia parte do Artigo 25 da Lei de MVMC actualmente vixente que define as obrigas que ten a Administración Forestal Galega. Ó tempo, bótase fora ó proceder a face-los deslindes nestes montes, bótase fora da loita contra os lumes e pragas dos montes, obrigándolle ós donos dos montes a facela e, mesmo, póndolle unha taxa cando se dea a intervención da Administración Forestal Galega. E, por se iso fora pouco, incoarlle expediente sancionador a aqueles propietarios que non o fagan.
3ª Liña
A terceira liña potencia somentes a faciana forestal-madeira dos montes, pondo impedimentos para o desenvolvemento dos outros aproveitamentos dos MVMC como poden ser os agrogandeiros. Así, fomenta a cadea monte-industria só no aspecto forestal-madeira. Non fala nada de fomentar o desenvolvemento das Comunidades de Montes, e cando fala de fomentar nos niveis educativos o coñecemento do monte, esquece os MVMC que son unha propiedade especial de Galicia.
A Organización Galega de Comunidades de Montes Veciñais en Man Común (ORGACCMM) entende que o Anteproxecto da Lei de Montes de Galicia e totalmente lesivo para a figura do MVMC e, polo tanto, solicitamos que non se faga ningunha referencia ós MVMC na futura Lei de Montes de Galicia, que se cumpra a Lei de MVMC actualmente vixente ou, no seu caso, que se proceda a elaborar unha nova Lei de MVMC.
Agardamos que o talante de consenso e de diálogo que semella amosar a Consellería de Medio Ambiente, sexa real e, xa que logo, non tente aprobar unha Lei de Montes de Galicia que vai contra a figura dos MVMC e do desenvolvemento de todos os seus usos de xeito harmónico e compatíbel.
Galicia, a 2 de Xuño do 2.004
O Presidente da ORGACCMM -Xosé Alfredo Pereira Martínez-
luns, 14 de maio de 2012
Convocatoria da manifestación contra a Lei de Montes
![]() |
| http://orgaccmm.blogaliza.org |
A ORGCCMM convoca para o día 9 de xuño en Santiago de Compostela unha manifestación en contra da Lei de Montes que o goberno está a tramitar.
Mobilizarémonos para reclamar unha lei:
Que recoñeza os montes veciñais como titularidade comunitaria.
Que protexa e non usurpe os montes veciñais.
Que permita un monte veciñal multifuncional e sustentable.
Criterios explicativos dos motivos polos que a ORGCCMM oponse ao proxecto de Lei de montes do PP, podes descargalos AQUI
Materiais para descargar e distribuír
Cartaz sinxelo
Cartaz con criterios
Tarxeta formato autocolante
Apoia a ALIANZA POR UN MONTE VIVO: ORGCCMM, ADEGA, FRUGA, CIG
Mobilizarémonos para reclamar unha lei:
Que recoñeza os montes veciñais como titularidade comunitaria.
Que protexa e non usurpe os montes veciñais.
Que permita un monte veciñal multifuncional e sustentable.
Criterios explicativos dos motivos polos que a ORGCCMM oponse ao proxecto de Lei de montes do PP, podes descargalos AQUI
Materiais para descargar e distribuír
Cartaz sinxelo
Cartaz con criterios
Tarxeta formato autocolante
Apoia a ALIANZA POR UN MONTE VIVO: ORGCCMM, ADEGA, FRUGA, CIG
venres, 11 de maio de 2012
Algunhas directivas e comuneiros si fan os deberes
Concordo plenamente coa opción que propón a mancomunidade de Monte Castrove para evitar que aquela xente que non se sinta identificada co monte e mesmo coa parroquia, non poidan adquirila categoría de comuneiro. En Nebra temos varios casos de "casas abertas" que xamais acudiron a unha asemblea e seguen dadas de alta no censo, dándose o paradoxo de que a min, por crítico, si me quixeron expulsar. E de directivo, expulsáronme dúas veces.
Tamén e certo e niso a Lei coido que é inflexible e os nosos Estatutos tamén, que para poder ser comuneiro é preciso residir nove meses na parroquia, vivir fora a maior parte do ano non lle da dereito a ningún veciño a ser considerado como tal. Por iso esta xente que fixou a súa residencia en Nebra, foi considerada por amizade dalgúns directivos coma comuneiros, mentres que comuneiros de "toda vida", como polo visto non foron falar con eles, déronnos de baixa.
Onde no teño tan claro é na porcentaxe que se debe reinvestir no monte, o 15% sempre me pareceu unha nimiedade e avoguei por reformalos estatutos e aumentar esa cantidade. De feito pódese facer, porque a lei marca ese 15% como mínimo, o que non poderíamos facer e rebaixalo. Mais no caso de que unha comunidade, por mor do lume, en 15 anos non puidese obter beneficios, supoño que sería factible que a lei nese caso fixera unha excepción. De feito faise en moitos outros eidos. Particularmente avogaría por aumentalo a un 50%, considerando que o monte "non falo de comunidades que teñan outro tipo de ingresos" é o que aporta o 100% dos beneficios, ben pode recibila metade. Con esa porcentaxe unha comunidade ben xestionada, pode manter varios postos de traballo entres os seus veciños, outra cousa é que se fagan as cousas ao tun-tun, como se fixeron aquí.
Futura lei de montes. Aí temos outros exemplo de transparencia e implicación dos comuneiros no monte e nesa futura lei. Ao contrario que alí, aquí nin pinchamos, nin cortamos, porque non se nos convocou para nada relacionado con ela e que polo que leo de ela, vai a supor un antes e un despois na relación comuneiro-monte.
No tema da caza outro tanto, onde se viu que os propietarios dun ben, neste caso lease monte, poderíanse poñer outros exemplos, non poidan ter poder de participación e decisión en algo tan transcendental no futuro da súa propiedade?
Tamén e certo e niso a Lei coido que é inflexible e os nosos Estatutos tamén, que para poder ser comuneiro é preciso residir nove meses na parroquia, vivir fora a maior parte do ano non lle da dereito a ningún veciño a ser considerado como tal. Por iso esta xente que fixou a súa residencia en Nebra, foi considerada por amizade dalgúns directivos coma comuneiros, mentres que comuneiros de "toda vida", como polo visto non foron falar con eles, déronnos de baixa.
Onde no teño tan claro é na porcentaxe que se debe reinvestir no monte, o 15% sempre me pareceu unha nimiedade e avoguei por reformalos estatutos e aumentar esa cantidade. De feito pódese facer, porque a lei marca ese 15% como mínimo, o que non poderíamos facer e rebaixalo. Mais no caso de que unha comunidade, por mor do lume, en 15 anos non puidese obter beneficios, supoño que sería factible que a lei nese caso fixera unha excepción. De feito faise en moitos outros eidos. Particularmente avogaría por aumentalo a un 50%, considerando que o monte "non falo de comunidades que teñan outro tipo de ingresos" é o que aporta o 100% dos beneficios, ben pode recibila metade. Con esa porcentaxe unha comunidade ben xestionada, pode manter varios postos de traballo entres os seus veciños, outra cousa é que se fagan as cousas ao tun-tun, como se fixeron aquí.
Futura lei de montes. Aí temos outros exemplo de transparencia e implicación dos comuneiros no monte e nesa futura lei. Ao contrario que alí, aquí nin pinchamos, nin cortamos, porque non se nos convocou para nada relacionado con ela e que polo que leo de ela, vai a supor un antes e un despois na relación comuneiro-monte.
No tema da caza outro tanto, onde se viu que os propietarios dun ben, neste caso lease monte, poderíanse poñer outros exemplos, non poidan ter poder de participación e decisión en algo tan transcendental no futuro da súa propiedade?
Propoñen retiralo status de comuneiro ao que non resida, aínda que teña "casa aberta"
A directiva da mancomunidade de Monte Castrove expón a necesidade de endurecer os requisitos que se esixen para ser membro dunha destas entidades de propiedade colectiva do monte, entre outras suprimir a referencia a "casa aberta" que recolle o Dereito galego. A directiva acordou na súa última reunión solicitar á Xunta a redacción dunha nova lei de montes veciñais en man común, pois a actual é de 1989 e entenden que se quedou obsoleta en moitos aspectos.
O presidente da Mancomunidade, Claudio Quintillán expón por exemplo a necesidade de mellorar a organización e xestión interna dos colectivos, cambiando desde as normas de asistencia mínima necesaria para celebrar unha asemblea, ata as condicións requiridas para ter a consideración de comuneiro. A lei de 1989 expón que o aspirante debe ter "casa aberta" na parroquia da comunidade "antigamente pedíase que botase fume, como proba irrefutable de que estaba habitada" e actividade relacionada co monte.
Pero a realidade social trocou moito nas últimas décadas, e Quintillán avoga por endurecelos requisitos para ser comuneiro. "Podemos atoparnos co caso de que unha persoa que vive fora da parroquia a maior parte do ano e que por tanto só interésalle obter un ingreso pola venda de madeira, poida frear co seu voto os proxectos de explotación gandeira ou agrícola a longo prazo da xente que si vive na parroquia".
Por iso, os comuneiros expoñen un articulado máis concreto, de modo que se garanta que o monte sirva para o desenvolvemento rural", apostila Quintillán.
Lei de montes
Na reunión da directiva falouse tamén da lei de montes na que está a traballar a Consellería do Medio Rural e do Mar e que se debateu hai uns días no Parlamento autonómico. A agrupación de comunidades de Castrove -que integra unha ducia de entidades do sur do Salnés e da zona de Pontevedra- presentará alegacións, aínda que serán sometidas ao parecer da asemblea xeral de comuneiros que terá hoxe ás 20,30 horas en Armenteira.
Quintillán avanza algúns dos aspectos do documento que na súa opinión deberían ser matizados. Así por exemplo, a Xunta prevé incrementar a porcentaxe dos beneficios que as comunidades están obrigadas a reinvestir no monte. Na actualidade esa porcentaxe é do 15 por cento, pero o departamento que dirixe Rosa Quintana quere subilo ao 40. O presidente dos comuneiros do Castrove asume que a formulación é boa, pero opina que "habería que ter en conta o plan de investimentos e de viabilidade de cada comunidade". Así, Quintillán expón o caso dunha comunidade que se quedou sen madeira por culpa dos incendios, o que implica que non disporía de beneficios até dentro duns 15 anos, cando se poidan talar as árbores plantadas tras a queima. Así as cousas, esa comunidade non podería investir durante un longo período de tempo. Como solución, suxire que a Xunta permita aos propietarios repartir entre varios anos o investimento dos beneficios.
Os conflitos de lindes quedan sen árbitro
Outro "problema" que aprecia o representante dos comuneiros do Castrove é que a Xunta pretende desligarse da resolución dos conflitos por lindes, nos que ata agora actuaba como árbitro. A normativa que está a debate no Parlamento autonómico sinala que o arranxo destas discrepancias debe correr de parte dos particulares e as comunidades, e Claudio Quintillán teme que ao non haber arbitraxe público dispárense os litixios e os gastos xudiciais para tentar resolvelos.
Así mesmo, a administración autonómica traballa no borrador dunha nova lei de caza, que tamén afecta os xestores do monte. Neste sentido, a directiva da Mancomunidade do Castrove apunta que o borrador contempla que os propietarios o único que terán que facer é cedelos terreos a un Tecor (sociedade de caza), pero que non participarán na xestión do recurso cinexético. Quintillán opina que é necesario cambiar este punto.
Na reunión desta semana da directiva da Mancomunidade de comunidades de montes en man común do Castrove tamén se aprobou urxir á Xunta a redacción do plan de ordenación do gando salvaxe, que a administración autonómica prometeu fai un ano e catro meses. E falouse da planta de biomasa prevista en San Lourenzo de Nogueira, que será un dos temas estrela da asemblea xeral desta tarde en Armenteira.
Hoxe falarase tamén dos cultivos enerxéticos e da redución da franxa de seguridade ás vivendas.
Fonte orixinal: Faro de Vigo
domingo, 27 de novembro de 2011
É posible un mundo rural vivo na Galicia?
Rescato e reedito este artigo-documento de Xosé Alfredo Pereira Martinez, presidente da ORGACCMM (Organización Galega de comunidades de montes veciñais en man común). Uso nel a negrita e cursiva, para subliñar os puntos que a actual xunta reitora da nosa comunidade se toma ao pairo, tal e como veño denunciando neste blogue.
Os montes veciñais en man común, son unha propiedade de titularidade colectiva. Esta titularidade atribuíse sempre á veciñanza, independentemente de quen a formen nun momento dado.
Os montes veciñais en man común configuran unha propiedade de carácter xermánico, xa que logo sen asignación de cuotas, fora do tráfico do comercio e que non se pode transmitir individualmente.
En Galicia, a superficie catalogada como monte, ocupa os 2/3 do territorio. De esta superficie, 1/3 é monte veciñal en man común. Isto veñen sendo unha 645.000 Has. de superficie do territorio galego.
Os montes veciñais en man común, son xestionados e administrados, en moi diversos grados de organización, por 2.800 comunidades de montes, que veñan a supor aproximadamente un censo de 250.000 veciños/as comuneiros.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común, correspóndelle os veciños/a comuneiros, reunidos en Asemblea Xeral. É dicir, é unha xestión democrática.
A superficie media dos montes veciñais en man común e de 250 Has., o que ven a significar unha unidade adecuada para levar adiante, os seus diversos aproveitamentos de xeito racional. Aínda que a maioría dos montes veciñais en man común sitúanse no rural galego, existen montes veciñais en man común na cidades e nas vilas costeiras.
Polas funcionalidades que deben de cumprir os montes veciñais en man común (a función social, económica e medioambiental), e polo seu tipo de propiedade singular (privada pero colectiva e sen poder transmitirse individualmente), os montes veciñais en man común, encerran en si mesmo, o concepto da sustentabilidade.
A DIVERSIDADE DAS COMUNIDADES DE MONTES
Estes datos expostos, son datos fríos. Datos que puideron significar que, cando foron recuperados polos veciños/as comuneiros, seus lexítimos titulares, outra política de montes era posible. Máis os montes veciñais en man común cando chegaron as mans dos veciños/as comuneiros (décadas do 70 e 80 do século pasado), chegaron en outras condicións.
A sociedade rural galega e os montes veciñais en man común, transformáronse radicalmente, coas consecuencias de desertización e abandono do mundo rural. A esta transformación radical, non é allea a política de montes levada adiante dende o franquismo ate o día de onte.
Nos primeiros anos do franquismo, os montes veciñais en man común, fóronlle roubados os seus lexítimos titulares, isto é os veciños/as comuneiros, a favor dos concellos. Logo os montes veciñais en man común foron repoboados por especies de crecemento rápido (piñeiros e eucaliptos).
Cando os montes veciñais en man común son recuperados polos veciños/as comuneiros, as políticas de montes desenvolvidas polos sucesivos gobernos galegos, foron de tipo forestalista, esquecéndose das outras funcións que os montes deberían cumprir. Debese ter en conta, que a política de montes estrela dos sucesivos gobernos galegos, todos do mesmo cor, foi a nefasta política de forestación de terras agrarias.
Esta política de montes, fixo que se pasase dun monte veciñal en man común asociado o sistema agrogandeiro, a un monte veciñal en man común, caracterizado polo abandono e polo monocultivo forestal case ao 50%. Este aséntesmo e este productivismo, provocou unha reconversión salvaxe de estas terras comunais.
Reconversión caracterizada por:
- Ser escasamente rendible en termos financeiros.
- Ser incapaz de consolidar un patrimonio forestal diversificado.
- Eliminar as outras funcións que deben de cumprir os montes veciñais.
- Eliminar o monte veciñal en man común como un dos medios de vida.
Esta política repoboadora, aplicada os montes veciñais en man común, acabou destinado as mellores terras, as terras axeitadas para usos gandeiros e agrícolas, mesmo para usos alternativos; ao mesmo tempo que provocou enfrontamentos cos intereses das poboacións do medio rural.
Este modelo de política de montes, promoveu masas monoespecíficas en terras de cultivo, e monte abandonado no resto. Modelo de monte planificado para favorecer os intereses de axentes privados, en contra dos intereses dos veciños/as comuneiros.
Modelo que deu como resultado:
- Unha política de montes cuestionable tanto dende o punto de vista económico como silvicultural.
- Que condenou ao monte veciñal en man común a ter pouco valor engadido.
- Que non logrou que o produto interior bruto se multiplicase e xa que logo contribuíse a economía xeral do Pais.
- Que non se desenvolvese o mundo rural.
Mais o que si logrou este modelo de política de montes, foi que os veciños/as comuneiros escomenzasen a vivir de costas os montes e non o seu carón. Máis o que si logrou este modelo de política de montes foi rachar a simbiose monte veciñal comunidade rural galega .
A este abandono dos montes veciñais en man común, tamén contribuíu o incumprimento sistemático dos sucesivos gobernos galegos da lei de montes veciñais en man común de 1989.
De xeito que:
- Non se procedeu a facer os deslindes e os que se fixeron, foran mal feitos, creando conflito entre as comunidades de montes.
- Non se velou pola integridade do monte veciñal en man común fronte as ocupacións e usurpacións.
-Púxose moitisimas trabas para a devolución dos montes veciñais en man común os seus lexítimos propietarios.
- Non se asesorou as comunidades de montes veciñais en man común.
- Considerouse os montes veciñais en man común como reservas de chan barato.
- Non se realizaron plans de aproveitamento dos montes veciñais.
- Non se cumpriron os convenios e mesmo se mantivo a figura dos consorcios que por lei, tiñan que ser eliminados.
Estes sistemáticos incumprimentos da lei de montes veciñais en man común, foron moi negativos xa que obrigou ás comunidades de montes a gastar tempo, enerxías e cartos para resolvelos por vía xudicial.
Cando moito mellor seria que este tempo, estas enerxías e estes cartos, fosen gastados en prantexar iniciativas para os diversos aproveitamentos dos montes veciñais en man común
Neste estancamento para levar adiante proxectos innovadores e a posta en valor dos montes veciñais en man común, os veciños e veciñas comuneiros, tamén tivemos a nosa parte de culpa. Sobor de todo a actitude amosada nos primeiros intres, cando houbo que por a andar as comunidades de montes. Aqueles veciños/as comuneiros que se puxeron o fronte das primeiras comunidades de montes, con m máis ánimo que coñecementos, conceptuamos os montes veciñais en man común como o viñan conceptuando os concellos que os tiñan usurpados. E dicir, como lugares onde sacar cartos para mellorar as infraestruturas e servizos dos lugares, aldeas e parroquias (se ben é certo, e así hai que dicilo, infraestruturas e servizos que, ou ben non existían, ou eran terceiromundistas).
Nestes primeiros intres, as comunidades de montes veciñais en man común actuaron como amortecedores das reivindicacións veciñais diante dos concellos e outras institucións. De todos os xeitos, o error, o inadecuado, non foi investir cartos dos montes en obras de carácter social e comunitario. O error, o inadecuado, foi que somentes se investía en obra social e comunitaria, e non se investía en melloras do propio monte. Mais tamén e certo que a día de hoxe, moitas comunidades de montes teñen xa aprobada esta asinatura.
A transformación radical da sociedade rural galega, e con ela a modificación dos montes veciñais en man común, a política de montes inadecuada, o incumprimento sistemático da lei de montes, e plantexamentos non acertados das comunidades de montes nun primeiro momento, fixeron que hoxe en día, exista unha gran diversidade de comunidades de montes.
Diversidade de características e diversos grados de organización das mesmas.
De tal xeito que a groso modo podemos distinguir:
- Comunidades de montes das cidades e das vilas costeiras (os denominados montes periurbanos), con elevado numero de veciños/as comuneiros, en moitos casos xa desvencellados co monte ao ser veciños/as de segunda residencia.
- Comunidades de montes do interior do Pais con poucos veciños/as comuneiros e mesmo con problemas de funcionamento por falla de poboación.
- Comunidades de montes con un funcionamento correcto, aínda que so sexa no nivel administrativo e burocrático.
- Comunidades de montes que somentes existen na teoría e que foron montadas por intereses económicos alleos para acollerse sobor de todo as axudas de forestación de terras agrarias. Forestación que precisamente, por non existir a comunidade de montes, hoxe están totalmente estragadas.
- Comunidades de montes somentes con produción de madeira, unhas somentes rentistas e outras que crían emprego na mellora da produción forestal.
- Comunidades de montes con usos alternativos como poden ser a produción gandeira e agrícola.
- Comunidades de montes onde os seus ingresos proveñen de recursos non "tipicamente" do monte como poden ser: industrias extractivas, parques eólicos, polígonos industriais......
- Comunidades de montes co seu monte en estado de abandono.
- Comunidades de montes que reparten entre os veciños/as todo os seus ingresos,que reparten, fan obras de carácter social e comunitario e/ou melloran o monte en distintos porcentaxes.
- Comunidades de montes que invisten case todos os seus ingresos en melloras do propio monte criando emprego local.
- Comunidades de montes xestionadas a través do convenios ou consorcios coa
Administración, onde os titulares das terras non deciden nada.
- Comunidades de montes xestionadas libremente, unhas polas propias comunidades de montes e outras con convenios con empresas onde tampouco os titulares das terras deciden nada.
- Comunidades de montes onde os veciños/as comuneiros teñen información do que se fai nos seus montes, da política de montes.
- Comunidades de montes onde se da unha desvinculación total entre os veciños/as comuneiros e as xuntas reitoras.
- Comunidades de montes organizadas en niveles superiores os da súa demarcación (a nivel de concello, de bisbarra e galego).
-Comunidades de montes con problemas de quórum para celebrar as Asembleas.
O MONTE VECIÑAL EN MAN COMÚN E O DESENVOLVEMENTO RURAL E LOCAL
O futuro do monte veciñal en man común pasa por camiñar de contado hacia un monte multifuncional, axustado en primeiro lugar ás demandas dos veciños e veciñas comuneiros, e en segundo lugar ás demandas da sociedade no seu conxunto. Máis este desenvolvemento ten que levarse adiante baixo o concepto da sustentabilidade. E os montes veciñais en man común por ser "outra forma de posuír", están en condicións de facelo.
Para acadar este futuro, para acadar este obxectivo, hai que establecer unha relación monte-veciñanza. Os veciños/as comuneiros teñen que voltar a vivir a carón do monte. Evidentemente, a sociedade cambiou e non se pode voltar atrás e partir do mesmo lugar. Non se pode lograr que o monte veciñal en man común volva a ser o soporte do complexo agrogandeiros como era daquela. Pero si se pode lograr unha nova relación monte veciñanza. Entendemos que esta nova relación ten que darse entre o monte e o desenvolvemento rural (e tamén local). Desenvolvemento rural e local que, aínda buscando a compatibilidade e a integración de todos os usos dos montes veciñais en man común, ten que basearse, ten que pivotar en algún ou en algúns usos concretos do monte. Xa sexan usos agrogandeiros, forestais, produtos agrícolas, aproveitamento da biomasa forestal, apicultura, cogomelos, turismo rural e natural, actividades extractivas, posta en valor dos restos arqueolóxicos-históricos...... E ademais, esta multifunionalidade do monte veciñal en man común, ten que producir valor engadido que cree emprego e que fixe poboación na zona de influencia do monte.
Evidentemente, con esta proposta, non estamos a inventar nada. Estamos somentes a propor novas formulas en vellos sistemas. Estamos a propor cambiar comunidade rural labrega de onte, por veciños/as comuneiros de hoxe; soporte do complexo agrogandeiro de onte por desenvolvemento rural e local de hoxe. E en ambolas dúas formas mantéñense dúas constantes: a creación de emprego e o fixamento das poboacións.
Co desenvolvemento rural (e tamén local), estamos establecendo unha relación do monte veciñal en man común co que uns chaman economía local e outros economía social. En todo caso, economía asentada no medio, que implica ás poboacións nos seus proxectos, que reforza a identidade da zona e que tamén reforza a identidade das poboacións. Para o desenvolvemento sustentable de esta nova relación monte veciñal desenvolvemento rural (e tamén local), debese ter en conta diversos aspectos como son: As características morfolóxicas do monte, a situación xeográfica e humana da zona de influencia do monte, a vocación histórica do monte. E sobor de todo, a decisión dos veciños/as comuneiros tomada democraticamente en Asemblea Xeral. Non pode existir desenvolvemento sustentable, se este non e decidido polos seus protagonistas, e dicir, polos veciños/as comuneiros.
Máis nesta nova relación monte veciñal en man común desenvolvemento rural e tamén local, seria un grave error considerar aos montes veciñais en man común como a única solución, ou mesmo a solución con maiúsculas. O desenvolvemento dos usos dos montes veciñais en man común por si só, non pode acadar tal fin, tal obxectivo. O monte veciñal en man común ten que ser unha das pezas para acadar o desenvolvemento rural e local.
Para que os montes veciñais en man común creen emprego e fixen poboación no medio, ademais do desenvolvemento de todos os usos dos mesmos, terá que ir acompañado por:
- Políticas de infraestruturas e servizos que fagan atractiva a vida no medio rural.
- Que o traballo que se críe nos montes veciñais en man común, sexa un traballo digno, e non como acontece ate o de agora que é un traballo de segunda categoría e precario. Que os traballadores e traballadores do monte teñan convenios e afiliación ao reximen xeral da seguridade social co fin de que teñan todos os dereitos: desemprego, vacacións, prestacións por baixas e maternidade......
- Que os montes veciñais en man común teñan unha fiscalidade xusta e adecuada a súa figura singular; e non como acontece nestes intres que están sometidos ao Imposto sobre sociedades como se fosen simples empresas mercantís con ánimo de lucro.
Considerar os montes veciñais en man común como suxeito pasivo do Imposto sobre Sociedades, é unha inxustiza para todas as comunidades de montes veciñais en man común. Máis para as comunidades de montes do mundo rural, onde ten sentido o reparto entre veciños/as comuneiros de parte dos ingresos dos montes veciñais en man común, xa que acadan rendas que facilitan o fixamento da poboación, é moito máis inxusto.
- Estas comunidades de montes do medio rural, do montante a repartir entre os veciños/as comuneiros, teñen que tributar a Facenda o 25%. E logo, os veciños e veciñas comuneiros que reciben as rendas, na súa declaración do IRPF, teñen que tributar sobor un 8%. A aplicación do Imposto sobre Sociedades aos montes veciñais en man común sácalle rendas ao mundo rural. E ademais, é, digamos un imposto "colonial", xa que se recada en Galicia, que é onde existen as comunidades de montes veciñais en man común e se reparte en Madrid, xa que a fiscalidade e unha competencia exclusiva do goberno central.
- Que certos usos dos montes veciñais en man común, como poden ser os extractivos e o aproveitamento de enerxía eólica, non estean sometidos a declaración de utilidade pública. O caso do aproveitamento da enerxía eólica e paradigmático. A enerxía eólica prodúcese nos montes veciñais en man común, máis os beneficiados son os promotores dos parque eólicos e as empresas do ramo. E isto é debido que, como a enerxía eólica está declarada de utilidade pública, os titulares das terras sempre teñen que negociar a baixa. Se non aceptan os cartos ofrecidos polas empresas eólicas, estas ameazan con ir á expropiación, xa que saben seguro que a obterán do goberno da Xunta de Galicia. Esta practica política significa, que no mellor dos casos, os titulares das terras, so acadaran un 4% dos beneficios xerados polos parques eólicos instalados nas súas propiedades. Enormes rentas que se van para fora e que podían significar creación de emprego e fixamento da poboación no medio rural.
- Que non se siga primando e potenciando as empresas privadas para os traballos silvícolas e para os aproveitamentos dos diversos usos dos montes veciñais en man común, como se fixo ate o de agora. Estas empresas son, digamos "empresas tipo feudal". Teñen a sede fora do medio rural (no castelo), na época das subvencións van o mundo rural e recoller o produto (a cobrar o foro), para logo voltar a súa sede na vila ou na cidade (o castelo). Este sistema sistema de empresa nin crea traballo nin fixa poboación no medio rural. Os traballos silvícolas e os diversos aproveitamentos dos montes veciñais en man común,deben levalos, na medida do posible, as propias comunidades de montes. Ou ben, comenzar a aplicar nos montes veciñais en man común o sistema de traballo cooperativista. Xa que entre as características das comunidades de montes e o sistema de traballo cooperativista, danse diversas similitudes como poden ser:
+ Identificar ao monte veciñal en man común como xerador de rendas.
+ Precisar de unha planificación para o desenvolvemento dos diversos usos do monte veciñal.
+ Xeración de traballo no mesmo lugar onde se asenta o monte veciñal e xa que logo melloraría a calidade de vida dos veciños e veciñas comuneiros e a veciñanza da zona de influencia do monte polo que tamén fixaría poboación.
+ Investimento dos rendementos económicos no lugar de actuación.
+ Os propios veciños/as comuneiros, poder ser os socios/as cooperativistas.
+ Que non se siga considerando aos montes veciñais en man común como reservas de chan barato para beneficiar intereses especulativos e económicos privados, senón que se consideren como o que realmente son, e dicir, como terras de gran valor social, económico, medioambiental, cultural, histórico, que postas en valor de xeito sustentable, poden axudar, non só a criar emprego e a fixar poboación no medio rural, se non tamén a beneficiar a economía xeral do Pais.
Os montes veciñais en man común é certo que son unha propiedade privada, pero unha propiedade privada colectiva. Son xa que logo unha propiedade "especial", son "outra forma de posuír". Xa que logo, non se pode analizar como se fose unha propiedade privada normal. Os diversos usos das funcións clásicas e tradicionais que deben cumprir todos os montes (económica, social, medioambiental), nos montes veciñais en man común desenvolvidos de xeito integrado, compatible e interrelacionado (é dicir, de xeito sustentable), por ser precisamente unha propiedade especial, xera outras importantes funcións, seguramente secundarias, pero
non depreciables, como son: mellora da calidade de vida de xeito colectivo (obras de carácter social e comunitario, potenciación das manifestacións culturais), cohesión social (melloras nas parroquias,lugares e aldeas), participación veciñal (debate asembleario), ademais de creación de emprego e fixamento da poboación no medio. Isto fai que os montes veciñais en man común adquiren unha condición de ben común, de ben social.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común non se poden tomar nunha mesa familiar ou nunha mesa de un consello de administración, como se fai nos montes particulares, nos montes de propiedade privada.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común hai que tomalas nas Asembleas Xerais de veciños/as comuneiros. E xa que logo unha decisión participativa e democrática. Polo tanto, non son equiparables a propiedade privada pura, coa propiedade privada colectiva que son os montes veciñais en man común, E polo tanto, as políticas a aplicar teñen que ser diferentes.
Os montes veciñais en man común, desenvolven unha función social, e sobor de todo medioambiental, da que son beneficiados a sociedade no seu conxunto. Os montes Veciñais en man común combaten o efecto invernadoiro, regulan o ciclo das augas, evitan a erosión, protexen a diversidade da flora e da fauna. E de estes servizos , os beneficiados non son somentes os veciños veciñas comuneiros. O beneficiado de estes servizos e toda a sociedade. Xa que logo, a sociedade ten que participar no mantemento de estes servizos. De aí que as axudas que reciban os montes veciñais en man común, non poden ser consideradas como subvencións; se non como inversións de carácter social e de interese público, como se fai coas estradas, colexios, hospitais......
E POSIBLE UN RURAL VIVO NA GALICIA:
A resposta é si, pero un si condicionado. É posible un mundo rural vivo na Galicia, se se producen diversos cambios, cambios nas actitudes dos veciños/as comuneiros, cambios na xestión das comunidades de montes e cambios na política de montes.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común, correspóndelle única e exclusivamente os veciños/as comuneiros. Os titulares de estas terras comunais, temos que vivir ao seu carón e non de costas a elas. Debese restablecer a relación monte veciñanza, que o monte veciñal sexa útil, máis non somentes dende un punto de vista exclusivamente económicista.
A realidade é que a día de hoxe é que esta situación non se da en todo e seu concepto. A grandes rasgos pódese afirmar que danse dúas formas xenéricas de xestión, administración (e moitas veces mesmo decisión) dos montes veciñais en man común. Os xestionados coa Administración Publica a través das figuras dos convenios e dos consorcios. Os de xestión libre, dándose nestes casos dúas modalidades: os xestionados pola propia comunidade de montes, e os xestionados con contratos con empresas forestais.
Para que os montes veciñais en man común sexan xestionados e administrados polos veciños/as comuneiros, temos que sentirnos orgullosos de ter tal condición. Temos que ter a dignidade de ser veciños/as comuneiros. Somentes sentíndonos orgullosos de ter tal condición, somentes sentíndonos verdadeiros titulares de estas terras comunais de gran valor social, económico, medioambiental, histórico, podemos polas en valor. Somentes de este xeito pódense por en valor estas terras para beneficio en primeiro lugar dos veciños/as comuneiros e en segundo lugar para beneficio de toda a sociedade. Ninguén alleo os veciños/as comuneiros debe decidir, xestionar e administrar os montes veciñais en man común. Mais esta cuestión aínda non esta interiorizada nos veciños/as comuneiros. Moitos aínda pensan que os montes veciñais en man común son das xuntas reitoras.
Non é certo o que se di por aí de que os titulares de estas terras non teñen coñecementos para levalas adiante, de que non saben o que teñen nas súas mans. E dicir, de que son uns inútiles e o que cumpre é entregarlle a xestión dos montes veciñais en man común a técnicos ou a empresas forestais. Non é certo. Quizais compra aquí recordar as palabras ditas polo xa finado, o maxistrado D. Daniel García Ramos, na clausura do 1º Congreso Galego de comunidades de montes, cando, ao referirse ao intento de privatización dos montes veciñais en man común dixo "Se escoitades tales cantos de sereas, rexeitadeos. Seria a morte dos montes veciñais en man común".
Cando afirmamos que a decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común, correspóndelle única e exclusivamente os veciños/as comuneiros, non estamos a propor de xeito radical que non se contrate a técnico ou a empresas forestais para desenvolver os traballos e os diversos usos dos montes veciñais en man común. Ás veces, por ser difícil superar os atrancos que pon a Administración Publica para desenvolver os aproveitamentos dos montes veciñais en man común, para facer proxectos e estudos ou para aqueles aproveitamentos que precisan unha comercialización para por o produto no mercado (abonos, pelets, carne....), compre a contrato con empresas forestais. Máis se se opta por esa vía, a relación ten que ser puramente mercantil. E dicir, pagar polo traballo feito. A decisión de que facer nos montes veciñais en man común nunca pode quedar fora da capacidade dos veciños/as comuneiros. Os montes veciñais en man común, non son empresas no seu xusto termo. Son algo distinto.
E para que os montes veciñais en man común sigan sendo algo diferente, a decisión, a xestión e a administración dos mesmos, ten que estar nas mans dos seus lexítimos titulares. Non pode haber aproveitamento sustentable, nin lograr un mundo rural vivo na Galicia, se os titulares dos montes veciñais en man común son alleos o seu desenvolvemento.
As comunidades de montes veciñais en man común, non son senón a reunión de veciños/as comuneiros, que reunidos en Asemblea Xeral, deciden sobor os seus montes veciñais en man común. Son xa que logo, sociedade civil organizada. De cara a buscar en vencello entre a veciñanza e o monte veciñal en man común. Un vencello que faga interesante a existencia do monte veciñal en man común. Máis isto non se pode facer por lei. Cada comunidade de montes debe descubrila por si mesma e non teñan porque ser as mesmas para todas as comunidades de montes.
O desenvolvemento do mundo rural non se pode facer ao marxe das poboacións. Estas non poden ter un papel secundario no desenvolvemento do mundo rural. Como tampouco o poden ter os outros sectores organizados do mundo rural. As poboacións teñen que ter o papel de protagonistas principais do desenvolvemento do mundo rural. Sen o protagonismo das poboacións, non se pode acadar un mundo rural vivo na Galicia.
As estratexias para o desenvolvemento do mundo rural (e tamén local), teñen que darse dende a óptica da integración. Este carácter integrador de este desenvolvemento rural e local, ten que representar a conciliación entre as necesidades manifestas de un determinado territorio, as condicións de vida das poboacións que os habita e os recursos do mesmo. Polo tanto, ten que ser a sociedade civil organizada a protagonista de este desenvolvemento. O que significa prantexar as estratexias do desenvolvemento pensando nas poboacións, o que ao mesmo tempo ven a significar que deben ser a propias poboacións as que planifiquen estratexicamente este desenvolvemento.
Porque ademais, este é o único xeito de lograr un desenvolvemento sustentable. E dicir, plantexando un desenvolvemento de xeito equilibrado, empregando respectuosamente os recursos existentes no territorio e garantindo as melloras de condición da vida das poboacións do mundo rural e tamén local. E situar unha peza máis para o logro de un mundo rural vivo na Galicia.
Para que sexa posible un mundo rural vivo na Galicia, compre o deseño de outra política de montes. Máis para a aplicación de está política de montes, os montes veciñais en man común, compre ter coñecemento da diversidade dos diversos grados de organización das comunidades de montes, xa que estas teñen que ser os axentes implicados na xestión das súas terras. Seria un erro aplicar uniformemente a política de montes a todos os montes veciñais en man común.
É evidente que a política de montes ten que ter un norte, un obxectivo común. Máis tamén debe ter certa flexibilidade na súa aplicación. O fin de esta flexibilidade non é outro que lograr que nos montes veciñais en man común se artellen modelos integrados de xestión. Pero non somentes de xestión técnica e financeira, se non tamén de xestión administrativa e social. De este xeito, conseguiríase configurar unha estratexia, onde as comunidades de montes veciñais en man común, xunto con outros entes asociativos, fosen os dinamizadores do mundo rural.
A nova política de montes necesaria para lograr un mundo rural vivo na Galicia, debería:
-Contemplar aos montes veciñais en man común como unha propiedade distinta e ao par dos montes públicos e privados.
-Posibilitar o desenvolvemento de todos os aproveitamentos dos montes veciñais en man común baixo a óptica da sustentabilidade.
-Abandonar o papel de subsidiaria das demandas de madeira de dúas ou tres especies en apoio exclusivo do mercado e xa que logo, colaborando na destrución dos aspectos multifuncionais que sempre tiveron estas terras.
-Definir unha ordenación de usos do territorio onde se defina os lugares onde debe ir cada especie de arborada.
-Elaborar planos agrogandeiros que potencien os produtos do monte como produtos de calidade (carne, mel, froitos, cogomelos.....).
Una política de montes enmarcada nunha política económico-social xeral que beneficie o Pais. Unha política que teña en conta a opinión de todos os sectores implicados, que sexa transparente e que se esforce en levar adiante o socialmente acordado. Unha política de montes que dentro do seu marco, permita a decisión soberana dos veciños/as comuneiros, para por en valor os seus montes veciñais en man común.
Un mundo rural vivo e posible na Galicia?. É posible se as comunidades de montes veciñais en man común, conxuntamente cos outros sectores organizados do medio rural son os principais protagonistas do desenvolvemento do medio rural. Un mundo rural vivo na Galicia é posible se se deseña unha política que aposte polo desenvolvemento do mundo rural. Nestas coordenadas si que é posible un mundo rural vivo na Galicia.
Os montes veciñais en man común, son unha propiedade de titularidade colectiva. Esta titularidade atribuíse sempre á veciñanza, independentemente de quen a formen nun momento dado.
Os montes veciñais en man común configuran unha propiedade de carácter xermánico, xa que logo sen asignación de cuotas, fora do tráfico do comercio e que non se pode transmitir individualmente.
En Galicia, a superficie catalogada como monte, ocupa os 2/3 do territorio. De esta superficie, 1/3 é monte veciñal en man común. Isto veñen sendo unha 645.000 Has. de superficie do territorio galego.
Os montes veciñais en man común, son xestionados e administrados, en moi diversos grados de organización, por 2.800 comunidades de montes, que veñan a supor aproximadamente un censo de 250.000 veciños/as comuneiros.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común, correspóndelle os veciños/a comuneiros, reunidos en Asemblea Xeral. É dicir, é unha xestión democrática.
A superficie media dos montes veciñais en man común e de 250 Has., o que ven a significar unha unidade adecuada para levar adiante, os seus diversos aproveitamentos de xeito racional. Aínda que a maioría dos montes veciñais en man común sitúanse no rural galego, existen montes veciñais en man común na cidades e nas vilas costeiras.
Polas funcionalidades que deben de cumprir os montes veciñais en man común (a función social, económica e medioambiental), e polo seu tipo de propiedade singular (privada pero colectiva e sen poder transmitirse individualmente), os montes veciñais en man común, encerran en si mesmo, o concepto da sustentabilidade.
A DIVERSIDADE DAS COMUNIDADES DE MONTES
Estes datos expostos, son datos fríos. Datos que puideron significar que, cando foron recuperados polos veciños/as comuneiros, seus lexítimos titulares, outra política de montes era posible. Máis os montes veciñais en man común cando chegaron as mans dos veciños/as comuneiros (décadas do 70 e 80 do século pasado), chegaron en outras condicións.
A sociedade rural galega e os montes veciñais en man común, transformáronse radicalmente, coas consecuencias de desertización e abandono do mundo rural. A esta transformación radical, non é allea a política de montes levada adiante dende o franquismo ate o día de onte.
Nos primeiros anos do franquismo, os montes veciñais en man común, fóronlle roubados os seus lexítimos titulares, isto é os veciños/as comuneiros, a favor dos concellos. Logo os montes veciñais en man común foron repoboados por especies de crecemento rápido (piñeiros e eucaliptos).
Cando os montes veciñais en man común son recuperados polos veciños/as comuneiros, as políticas de montes desenvolvidas polos sucesivos gobernos galegos, foron de tipo forestalista, esquecéndose das outras funcións que os montes deberían cumprir. Debese ter en conta, que a política de montes estrela dos sucesivos gobernos galegos, todos do mesmo cor, foi a nefasta política de forestación de terras agrarias.
Esta política de montes, fixo que se pasase dun monte veciñal en man común asociado o sistema agrogandeiro, a un monte veciñal en man común, caracterizado polo abandono e polo monocultivo forestal case ao 50%. Este aséntesmo e este productivismo, provocou unha reconversión salvaxe de estas terras comunais.
Reconversión caracterizada por:
- Ser escasamente rendible en termos financeiros.
- Ser incapaz de consolidar un patrimonio forestal diversificado.
- Eliminar as outras funcións que deben de cumprir os montes veciñais.
- Eliminar o monte veciñal en man común como un dos medios de vida.
Esta política repoboadora, aplicada os montes veciñais en man común, acabou destinado as mellores terras, as terras axeitadas para usos gandeiros e agrícolas, mesmo para usos alternativos; ao mesmo tempo que provocou enfrontamentos cos intereses das poboacións do medio rural.
Este modelo de política de montes, promoveu masas monoespecíficas en terras de cultivo, e monte abandonado no resto. Modelo de monte planificado para favorecer os intereses de axentes privados, en contra dos intereses dos veciños/as comuneiros.
Modelo que deu como resultado:
- Unha política de montes cuestionable tanto dende o punto de vista económico como silvicultural.
- Que condenou ao monte veciñal en man común a ter pouco valor engadido.
- Que non logrou que o produto interior bruto se multiplicase e xa que logo contribuíse a economía xeral do Pais.
- Que non se desenvolvese o mundo rural.
Mais o que si logrou este modelo de política de montes, foi que os veciños/as comuneiros escomenzasen a vivir de costas os montes e non o seu carón. Máis o que si logrou este modelo de política de montes foi rachar a simbiose monte veciñal comunidade rural galega .
A este abandono dos montes veciñais en man común, tamén contribuíu o incumprimento sistemático dos sucesivos gobernos galegos da lei de montes veciñais en man común de 1989.
De xeito que:
- Non se procedeu a facer os deslindes e os que se fixeron, foran mal feitos, creando conflito entre as comunidades de montes.
- Non se velou pola integridade do monte veciñal en man común fronte as ocupacións e usurpacións.
-Púxose moitisimas trabas para a devolución dos montes veciñais en man común os seus lexítimos propietarios.
- Non se asesorou as comunidades de montes veciñais en man común.
- Considerouse os montes veciñais en man común como reservas de chan barato.
- Non se realizaron plans de aproveitamento dos montes veciñais.
- Non se cumpriron os convenios e mesmo se mantivo a figura dos consorcios que por lei, tiñan que ser eliminados.
Estes sistemáticos incumprimentos da lei de montes veciñais en man común, foron moi negativos xa que obrigou ás comunidades de montes a gastar tempo, enerxías e cartos para resolvelos por vía xudicial.
Cando moito mellor seria que este tempo, estas enerxías e estes cartos, fosen gastados en prantexar iniciativas para os diversos aproveitamentos dos montes veciñais en man común
Neste estancamento para levar adiante proxectos innovadores e a posta en valor dos montes veciñais en man común, os veciños e veciñas comuneiros, tamén tivemos a nosa parte de culpa. Sobor de todo a actitude amosada nos primeiros intres, cando houbo que por a andar as comunidades de montes. Aqueles veciños/as comuneiros que se puxeron o fronte das primeiras comunidades de montes, con m máis ánimo que coñecementos, conceptuamos os montes veciñais en man común como o viñan conceptuando os concellos que os tiñan usurpados. E dicir, como lugares onde sacar cartos para mellorar as infraestruturas e servizos dos lugares, aldeas e parroquias (se ben é certo, e así hai que dicilo, infraestruturas e servizos que, ou ben non existían, ou eran terceiromundistas).
Nestes primeiros intres, as comunidades de montes veciñais en man común actuaron como amortecedores das reivindicacións veciñais diante dos concellos e outras institucións. De todos os xeitos, o error, o inadecuado, non foi investir cartos dos montes en obras de carácter social e comunitario. O error, o inadecuado, foi que somentes se investía en obra social e comunitaria, e non se investía en melloras do propio monte. Mais tamén e certo que a día de hoxe, moitas comunidades de montes teñen xa aprobada esta asinatura.
A transformación radical da sociedade rural galega, e con ela a modificación dos montes veciñais en man común, a política de montes inadecuada, o incumprimento sistemático da lei de montes, e plantexamentos non acertados das comunidades de montes nun primeiro momento, fixeron que hoxe en día, exista unha gran diversidade de comunidades de montes.
Diversidade de características e diversos grados de organización das mesmas.
De tal xeito que a groso modo podemos distinguir:
- Comunidades de montes das cidades e das vilas costeiras (os denominados montes periurbanos), con elevado numero de veciños/as comuneiros, en moitos casos xa desvencellados co monte ao ser veciños/as de segunda residencia.
- Comunidades de montes do interior do Pais con poucos veciños/as comuneiros e mesmo con problemas de funcionamento por falla de poboación.
- Comunidades de montes con un funcionamento correcto, aínda que so sexa no nivel administrativo e burocrático.
- Comunidades de montes que somentes existen na teoría e que foron montadas por intereses económicos alleos para acollerse sobor de todo as axudas de forestación de terras agrarias. Forestación que precisamente, por non existir a comunidade de montes, hoxe están totalmente estragadas.
- Comunidades de montes somentes con produción de madeira, unhas somentes rentistas e outras que crían emprego na mellora da produción forestal.
- Comunidades de montes con usos alternativos como poden ser a produción gandeira e agrícola.
- Comunidades de montes onde os seus ingresos proveñen de recursos non "tipicamente" do monte como poden ser: industrias extractivas, parques eólicos, polígonos industriais......
- Comunidades de montes co seu monte en estado de abandono.
- Comunidades de montes que reparten entre os veciños/as todo os seus ingresos,que reparten, fan obras de carácter social e comunitario e/ou melloran o monte en distintos porcentaxes.
- Comunidades de montes que invisten case todos os seus ingresos en melloras do propio monte criando emprego local.
- Comunidades de montes xestionadas a través do convenios ou consorcios coa
Administración, onde os titulares das terras non deciden nada.
- Comunidades de montes xestionadas libremente, unhas polas propias comunidades de montes e outras con convenios con empresas onde tampouco os titulares das terras deciden nada.
- Comunidades de montes onde os veciños/as comuneiros teñen información do que se fai nos seus montes, da política de montes.
- Comunidades de montes onde se da unha desvinculación total entre os veciños/as comuneiros e as xuntas reitoras.
- Comunidades de montes organizadas en niveles superiores os da súa demarcación (a nivel de concello, de bisbarra e galego).
-Comunidades de montes con problemas de quórum para celebrar as Asembleas.
O MONTE VECIÑAL EN MAN COMÚN E O DESENVOLVEMENTO RURAL E LOCAL
O futuro do monte veciñal en man común pasa por camiñar de contado hacia un monte multifuncional, axustado en primeiro lugar ás demandas dos veciños e veciñas comuneiros, e en segundo lugar ás demandas da sociedade no seu conxunto. Máis este desenvolvemento ten que levarse adiante baixo o concepto da sustentabilidade. E os montes veciñais en man común por ser "outra forma de posuír", están en condicións de facelo.
Para acadar este futuro, para acadar este obxectivo, hai que establecer unha relación monte-veciñanza. Os veciños/as comuneiros teñen que voltar a vivir a carón do monte. Evidentemente, a sociedade cambiou e non se pode voltar atrás e partir do mesmo lugar. Non se pode lograr que o monte veciñal en man común volva a ser o soporte do complexo agrogandeiros como era daquela. Pero si se pode lograr unha nova relación monte veciñanza. Entendemos que esta nova relación ten que darse entre o monte e o desenvolvemento rural (e tamén local). Desenvolvemento rural e local que, aínda buscando a compatibilidade e a integración de todos os usos dos montes veciñais en man común, ten que basearse, ten que pivotar en algún ou en algúns usos concretos do monte. Xa sexan usos agrogandeiros, forestais, produtos agrícolas, aproveitamento da biomasa forestal, apicultura, cogomelos, turismo rural e natural, actividades extractivas, posta en valor dos restos arqueolóxicos-históricos...... E ademais, esta multifunionalidade do monte veciñal en man común, ten que producir valor engadido que cree emprego e que fixe poboación na zona de influencia do monte.
Evidentemente, con esta proposta, non estamos a inventar nada. Estamos somentes a propor novas formulas en vellos sistemas. Estamos a propor cambiar comunidade rural labrega de onte, por veciños/as comuneiros de hoxe; soporte do complexo agrogandeiro de onte por desenvolvemento rural e local de hoxe. E en ambolas dúas formas mantéñense dúas constantes: a creación de emprego e o fixamento das poboacións.
Co desenvolvemento rural (e tamén local), estamos establecendo unha relación do monte veciñal en man común co que uns chaman economía local e outros economía social. En todo caso, economía asentada no medio, que implica ás poboacións nos seus proxectos, que reforza a identidade da zona e que tamén reforza a identidade das poboacións. Para o desenvolvemento sustentable de esta nova relación monte veciñal desenvolvemento rural (e tamén local), debese ter en conta diversos aspectos como son: As características morfolóxicas do monte, a situación xeográfica e humana da zona de influencia do monte, a vocación histórica do monte. E sobor de todo, a decisión dos veciños/as comuneiros tomada democraticamente en Asemblea Xeral. Non pode existir desenvolvemento sustentable, se este non e decidido polos seus protagonistas, e dicir, polos veciños/as comuneiros.
Máis nesta nova relación monte veciñal en man común desenvolvemento rural e tamén local, seria un grave error considerar aos montes veciñais en man común como a única solución, ou mesmo a solución con maiúsculas. O desenvolvemento dos usos dos montes veciñais en man común por si só, non pode acadar tal fin, tal obxectivo. O monte veciñal en man común ten que ser unha das pezas para acadar o desenvolvemento rural e local.
Para que os montes veciñais en man común creen emprego e fixen poboación no medio, ademais do desenvolvemento de todos os usos dos mesmos, terá que ir acompañado por:
- Políticas de infraestruturas e servizos que fagan atractiva a vida no medio rural.
- Que o traballo que se críe nos montes veciñais en man común, sexa un traballo digno, e non como acontece ate o de agora que é un traballo de segunda categoría e precario. Que os traballadores e traballadores do monte teñan convenios e afiliación ao reximen xeral da seguridade social co fin de que teñan todos os dereitos: desemprego, vacacións, prestacións por baixas e maternidade......
- Que os montes veciñais en man común teñan unha fiscalidade xusta e adecuada a súa figura singular; e non como acontece nestes intres que están sometidos ao Imposto sobre sociedades como se fosen simples empresas mercantís con ánimo de lucro.
Considerar os montes veciñais en man común como suxeito pasivo do Imposto sobre Sociedades, é unha inxustiza para todas as comunidades de montes veciñais en man común. Máis para as comunidades de montes do mundo rural, onde ten sentido o reparto entre veciños/as comuneiros de parte dos ingresos dos montes veciñais en man común, xa que acadan rendas que facilitan o fixamento da poboación, é moito máis inxusto.
- Estas comunidades de montes do medio rural, do montante a repartir entre os veciños/as comuneiros, teñen que tributar a Facenda o 25%. E logo, os veciños e veciñas comuneiros que reciben as rendas, na súa declaración do IRPF, teñen que tributar sobor un 8%. A aplicación do Imposto sobre Sociedades aos montes veciñais en man común sácalle rendas ao mundo rural. E ademais, é, digamos un imposto "colonial", xa que se recada en Galicia, que é onde existen as comunidades de montes veciñais en man común e se reparte en Madrid, xa que a fiscalidade e unha competencia exclusiva do goberno central.
- Que certos usos dos montes veciñais en man común, como poden ser os extractivos e o aproveitamento de enerxía eólica, non estean sometidos a declaración de utilidade pública. O caso do aproveitamento da enerxía eólica e paradigmático. A enerxía eólica prodúcese nos montes veciñais en man común, máis os beneficiados son os promotores dos parque eólicos e as empresas do ramo. E isto é debido que, como a enerxía eólica está declarada de utilidade pública, os titulares das terras sempre teñen que negociar a baixa. Se non aceptan os cartos ofrecidos polas empresas eólicas, estas ameazan con ir á expropiación, xa que saben seguro que a obterán do goberno da Xunta de Galicia. Esta practica política significa, que no mellor dos casos, os titulares das terras, so acadaran un 4% dos beneficios xerados polos parques eólicos instalados nas súas propiedades. Enormes rentas que se van para fora e que podían significar creación de emprego e fixamento da poboación no medio rural.
- Que non se siga primando e potenciando as empresas privadas para os traballos silvícolas e para os aproveitamentos dos diversos usos dos montes veciñais en man común, como se fixo ate o de agora. Estas empresas son, digamos "empresas tipo feudal". Teñen a sede fora do medio rural (no castelo), na época das subvencións van o mundo rural e recoller o produto (a cobrar o foro), para logo voltar a súa sede na vila ou na cidade (o castelo). Este sistema sistema de empresa nin crea traballo nin fixa poboación no medio rural. Os traballos silvícolas e os diversos aproveitamentos dos montes veciñais en man común,deben levalos, na medida do posible, as propias comunidades de montes. Ou ben, comenzar a aplicar nos montes veciñais en man común o sistema de traballo cooperativista. Xa que entre as características das comunidades de montes e o sistema de traballo cooperativista, danse diversas similitudes como poden ser:
+ Identificar ao monte veciñal en man común como xerador de rendas.
+ Precisar de unha planificación para o desenvolvemento dos diversos usos do monte veciñal.
+ Xeración de traballo no mesmo lugar onde se asenta o monte veciñal e xa que logo melloraría a calidade de vida dos veciños e veciñas comuneiros e a veciñanza da zona de influencia do monte polo que tamén fixaría poboación.
+ Investimento dos rendementos económicos no lugar de actuación.
+ Os propios veciños/as comuneiros, poder ser os socios/as cooperativistas.
+ Que non se siga considerando aos montes veciñais en man común como reservas de chan barato para beneficiar intereses especulativos e económicos privados, senón que se consideren como o que realmente son, e dicir, como terras de gran valor social, económico, medioambiental, cultural, histórico, que postas en valor de xeito sustentable, poden axudar, non só a criar emprego e a fixar poboación no medio rural, se non tamén a beneficiar a economía xeral do Pais.
Os montes veciñais en man común é certo que son unha propiedade privada, pero unha propiedade privada colectiva. Son xa que logo unha propiedade "especial", son "outra forma de posuír". Xa que logo, non se pode analizar como se fose unha propiedade privada normal. Os diversos usos das funcións clásicas e tradicionais que deben cumprir todos os montes (económica, social, medioambiental), nos montes veciñais en man común desenvolvidos de xeito integrado, compatible e interrelacionado (é dicir, de xeito sustentable), por ser precisamente unha propiedade especial, xera outras importantes funcións, seguramente secundarias, pero
non depreciables, como son: mellora da calidade de vida de xeito colectivo (obras de carácter social e comunitario, potenciación das manifestacións culturais), cohesión social (melloras nas parroquias,lugares e aldeas), participación veciñal (debate asembleario), ademais de creación de emprego e fixamento da poboación no medio. Isto fai que os montes veciñais en man común adquiren unha condición de ben común, de ben social.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común non se poden tomar nunha mesa familiar ou nunha mesa de un consello de administración, como se fai nos montes particulares, nos montes de propiedade privada.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común hai que tomalas nas Asembleas Xerais de veciños/as comuneiros. E xa que logo unha decisión participativa e democrática. Polo tanto, non son equiparables a propiedade privada pura, coa propiedade privada colectiva que son os montes veciñais en man común, E polo tanto, as políticas a aplicar teñen que ser diferentes.
Os montes veciñais en man común, desenvolven unha función social, e sobor de todo medioambiental, da que son beneficiados a sociedade no seu conxunto. Os montes Veciñais en man común combaten o efecto invernadoiro, regulan o ciclo das augas, evitan a erosión, protexen a diversidade da flora e da fauna. E de estes servizos , os beneficiados non son somentes os veciños veciñas comuneiros. O beneficiado de estes servizos e toda a sociedade. Xa que logo, a sociedade ten que participar no mantemento de estes servizos. De aí que as axudas que reciban os montes veciñais en man común, non poden ser consideradas como subvencións; se non como inversións de carácter social e de interese público, como se fai coas estradas, colexios, hospitais......
E POSIBLE UN RURAL VIVO NA GALICIA:
A resposta é si, pero un si condicionado. É posible un mundo rural vivo na Galicia, se se producen diversos cambios, cambios nas actitudes dos veciños/as comuneiros, cambios na xestión das comunidades de montes e cambios na política de montes.
A decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común, correspóndelle única e exclusivamente os veciños/as comuneiros. Os titulares de estas terras comunais, temos que vivir ao seu carón e non de costas a elas. Debese restablecer a relación monte veciñanza, que o monte veciñal sexa útil, máis non somentes dende un punto de vista exclusivamente económicista.
A realidade é que a día de hoxe é que esta situación non se da en todo e seu concepto. A grandes rasgos pódese afirmar que danse dúas formas xenéricas de xestión, administración (e moitas veces mesmo decisión) dos montes veciñais en man común. Os xestionados coa Administración Publica a través das figuras dos convenios e dos consorcios. Os de xestión libre, dándose nestes casos dúas modalidades: os xestionados pola propia comunidade de montes, e os xestionados con contratos con empresas forestais.
Para que os montes veciñais en man común sexan xestionados e administrados polos veciños/as comuneiros, temos que sentirnos orgullosos de ter tal condición. Temos que ter a dignidade de ser veciños/as comuneiros. Somentes sentíndonos orgullosos de ter tal condición, somentes sentíndonos verdadeiros titulares de estas terras comunais de gran valor social, económico, medioambiental, histórico, podemos polas en valor. Somentes de este xeito pódense por en valor estas terras para beneficio en primeiro lugar dos veciños/as comuneiros e en segundo lugar para beneficio de toda a sociedade. Ninguén alleo os veciños/as comuneiros debe decidir, xestionar e administrar os montes veciñais en man común. Mais esta cuestión aínda non esta interiorizada nos veciños/as comuneiros. Moitos aínda pensan que os montes veciñais en man común son das xuntas reitoras.
Non é certo o que se di por aí de que os titulares de estas terras non teñen coñecementos para levalas adiante, de que non saben o que teñen nas súas mans. E dicir, de que son uns inútiles e o que cumpre é entregarlle a xestión dos montes veciñais en man común a técnicos ou a empresas forestais. Non é certo. Quizais compra aquí recordar as palabras ditas polo xa finado, o maxistrado D. Daniel García Ramos, na clausura do 1º Congreso Galego de comunidades de montes, cando, ao referirse ao intento de privatización dos montes veciñais en man común dixo "Se escoitades tales cantos de sereas, rexeitadeos. Seria a morte dos montes veciñais en man común".
Cando afirmamos que a decisión, a xestión e a administración dos montes veciñais en man común, correspóndelle única e exclusivamente os veciños/as comuneiros, non estamos a propor de xeito radical que non se contrate a técnico ou a empresas forestais para desenvolver os traballos e os diversos usos dos montes veciñais en man común. Ás veces, por ser difícil superar os atrancos que pon a Administración Publica para desenvolver os aproveitamentos dos montes veciñais en man común, para facer proxectos e estudos ou para aqueles aproveitamentos que precisan unha comercialización para por o produto no mercado (abonos, pelets, carne....), compre a contrato con empresas forestais. Máis se se opta por esa vía, a relación ten que ser puramente mercantil. E dicir, pagar polo traballo feito. A decisión de que facer nos montes veciñais en man común nunca pode quedar fora da capacidade dos veciños/as comuneiros. Os montes veciñais en man común, non son empresas no seu xusto termo. Son algo distinto.
E para que os montes veciñais en man común sigan sendo algo diferente, a decisión, a xestión e a administración dos mesmos, ten que estar nas mans dos seus lexítimos titulares. Non pode haber aproveitamento sustentable, nin lograr un mundo rural vivo na Galicia, se os titulares dos montes veciñais en man común son alleos o seu desenvolvemento.
As comunidades de montes veciñais en man común, non son senón a reunión de veciños/as comuneiros, que reunidos en Asemblea Xeral, deciden sobor os seus montes veciñais en man común. Son xa que logo, sociedade civil organizada. De cara a buscar en vencello entre a veciñanza e o monte veciñal en man común. Un vencello que faga interesante a existencia do monte veciñal en man común. Máis isto non se pode facer por lei. Cada comunidade de montes debe descubrila por si mesma e non teñan porque ser as mesmas para todas as comunidades de montes.
O desenvolvemento do mundo rural non se pode facer ao marxe das poboacións. Estas non poden ter un papel secundario no desenvolvemento do mundo rural. Como tampouco o poden ter os outros sectores organizados do mundo rural. As poboacións teñen que ter o papel de protagonistas principais do desenvolvemento do mundo rural. Sen o protagonismo das poboacións, non se pode acadar un mundo rural vivo na Galicia.
As estratexias para o desenvolvemento do mundo rural (e tamén local), teñen que darse dende a óptica da integración. Este carácter integrador de este desenvolvemento rural e local, ten que representar a conciliación entre as necesidades manifestas de un determinado territorio, as condicións de vida das poboacións que os habita e os recursos do mesmo. Polo tanto, ten que ser a sociedade civil organizada a protagonista de este desenvolvemento. O que significa prantexar as estratexias do desenvolvemento pensando nas poboacións, o que ao mesmo tempo ven a significar que deben ser a propias poboacións as que planifiquen estratexicamente este desenvolvemento.
Porque ademais, este é o único xeito de lograr un desenvolvemento sustentable. E dicir, plantexando un desenvolvemento de xeito equilibrado, empregando respectuosamente os recursos existentes no territorio e garantindo as melloras de condición da vida das poboacións do mundo rural e tamén local. E situar unha peza máis para o logro de un mundo rural vivo na Galicia.
Para que sexa posible un mundo rural vivo na Galicia, compre o deseño de outra política de montes. Máis para a aplicación de está política de montes, os montes veciñais en man común, compre ter coñecemento da diversidade dos diversos grados de organización das comunidades de montes, xa que estas teñen que ser os axentes implicados na xestión das súas terras. Seria un erro aplicar uniformemente a política de montes a todos os montes veciñais en man común.
É evidente que a política de montes ten que ter un norte, un obxectivo común. Máis tamén debe ter certa flexibilidade na súa aplicación. O fin de esta flexibilidade non é outro que lograr que nos montes veciñais en man común se artellen modelos integrados de xestión. Pero non somentes de xestión técnica e financeira, se non tamén de xestión administrativa e social. De este xeito, conseguiríase configurar unha estratexia, onde as comunidades de montes veciñais en man común, xunto con outros entes asociativos, fosen os dinamizadores do mundo rural.
A nova política de montes necesaria para lograr un mundo rural vivo na Galicia, debería:
-Contemplar aos montes veciñais en man común como unha propiedade distinta e ao par dos montes públicos e privados.
-Posibilitar o desenvolvemento de todos os aproveitamentos dos montes veciñais en man común baixo a óptica da sustentabilidade.
-Abandonar o papel de subsidiaria das demandas de madeira de dúas ou tres especies en apoio exclusivo do mercado e xa que logo, colaborando na destrución dos aspectos multifuncionais que sempre tiveron estas terras.
-Definir unha ordenación de usos do territorio onde se defina os lugares onde debe ir cada especie de arborada.
-Elaborar planos agrogandeiros que potencien os produtos do monte como produtos de calidade (carne, mel, froitos, cogomelos.....).
Una política de montes enmarcada nunha política económico-social xeral que beneficie o Pais. Unha política que teña en conta a opinión de todos os sectores implicados, que sexa transparente e que se esforce en levar adiante o socialmente acordado. Unha política de montes que dentro do seu marco, permita a decisión soberana dos veciños/as comuneiros, para por en valor os seus montes veciñais en man común.
Un mundo rural vivo e posible na Galicia?. É posible se as comunidades de montes veciñais en man común, conxuntamente cos outros sectores organizados do medio rural son os principais protagonistas do desenvolvemento do medio rural. Un mundo rural vivo na Galicia é posible se se deseña unha política que aposte polo desenvolvemento do mundo rural. Nestas coordenadas si que é posible un mundo rural vivo na Galicia.
Subscribirse a:
Publicacións (Atom)

















